شناسایی و اولویت‌بندی عمده‌ترین دلایل لغو پذیرش شرکت‌ها از بورس اوراق بهادار تهران با استفاده از روش ترکیبیISM-ANP

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد، مدیریت کسب و کار، واحد الکترونیکی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

2 گروه مدیریت مالی، دانشکده علوم انسانی، واحد شرق، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

3 گروه مدیریت صنعتی، واحد رشت، دانشگاه آزاد اسلامی، رشت، ایران

doi
10.71907/sebba.2025.01131106093
چکیده

هدف: هدف اصلی پژوهش حاضر ، شناسایی و اولویت‌‌بندی عمده‌ترین دلایل لغو پذیرش شرکت‌ها از بورس اوراق بهادار تهران است. روش: این پژوهش از نظر هدف ، کاربردی و از نظر ماهیت توصیفی- پیمایشی است. جامعه آماری پژوهش حاضر را 97 شرکت‌ بورسی که بین سال‌های 1389-1382 از بورس اوراق بهادار تهران لغو پذیرش شده بودند ، تشكیل می‌دهد. روش تحقیق تركیبی (كیفی- كمّی) می‌باشد. جامعه آماری در بخش كیفی شامل 12 نفر از خبرگان حوزه بورس كه به روش نمونه‌گیری هدفمند و تا حد اشباع نظری مورد مصاحبه نیمه‌ساختاریافته قرار گرفتند ، بود كه براساس پیشینه پژوهش و آخرین صورت‌های مالی شرکت‌ها ، با نظر خبرگان 10 مولفه به عنوان عمده‌ترین علل لغو پذیرش شركت‌ها شناسایی شدند. در بخش كمّی پژوهش ، عوامل شناسایی شده در قالب پرسشنامه محقق‌ساخته بین 150 نفر از مدیران و كارشناسان بورس توزیع و پس از انجام آزمون t تک متغیره ، سه عامل سهام شناور آزاد پایین ، عدم پیش‌بینی درآمد هر سهم و عدم اطلاع‌رسانی به موقع و صحیح حذف شدند و هفت عامل نهایی وارد پرسشنامه‌های ISM و ANP شدند که بین 10 نفر از خبرگان بورسی توزیع گردید. یافته‌ها: نتایج پژوهش نشان داد ، به ترتیب اولویت 7 عامل به عنوان علل اصلی لغو پذیرش شرکت‌ها از بورس اوراق بهادار تهران شناساسایی شدند ، شامل: زیان انباشته و مشمولیت ماده 141 قانون تجارت ، اظهارنظر مردود و یا عدم اظهارنظر حسابرس نسبت به صورت‌های مالی ، عدم رعایت حداقل نسبت حقوق صاحبان سهام به کل دارایی‌ها ، عدم رعایت دقیق قوانین و مقررات و معیارهای پذیرش ، عدم ارائه صورت‌های مالی حسابرسی شده میان دوره‌ای و سالانه ، زیاندهی ، سرمایه پایین و حجم معاملات پایین. نتیجه‌گیری: از آنجایی که تاکنون در پژوهش‌های پیشین دلایل لغو پذیرش شرکت‌ها از بازار سرمایه کشور به عنوان یک خلاء تحقیقاتی مورد بررسی و مطالعه قرار نگرفته ، لذا در پژوهش حاضر با شناسایی این عوامل به مدیران شرکت‌های سرمایه‌ای توصیه می‌شود با توجه جدی به علل شناسایی شده مانع از لغو پذیرش شرکت‌هایشان از بازار سرمایه شوند.