اثر روغن استخراج‌شده از گیاه کامل گاوزبان اروپایی (Borago officinalis L.) در مرحلۀ گلدهی بر برخی پارامترهای تخمیر شکمبه‌ای گوسفند

نویسندگان

1 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد ایمونولوژی، مرکز بهداشت خلیل‌آباد، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران.

2 استادیار، گروه علوم دامی، مجتمع آموزش عالی تربت‌جام، تربت‌جام، ایران

doi
10.30495/jvcp.2019.669193
چکیده

گاوزبان اروپایی (Borago officinalis L.) گیاهی از خانوادۀ ﺑﻮراژﯾﻨﺎﺳﻪ بوده که اغلب برای مصارف دارویی استفاده می‌گردد. روغن موجود در این گیاه، سرشار از ترکیبات ضروری بوده و این امکان وجود دارد که الگوی تخمیر شکمبه‌ای را دستخوش تغییراتی نماید. بدین منظور، این مطالعه با هدف استخراج روغن خام گیاه کامل گاوزبان اروپایی در زمان گلدهی با دستگاه سوکسله و بررسی تأثیر سطوح مختلف آن (صفر، 15/0، 30/0 و 45/0 میلی‌گرم/میلی‌لیتر) بر برخی پارامترهای تخمیر شکمبه‌ای در یک محیط کشت ثابت آزمایشگاهی انجام شد. یافته ها نشان داد که تغییری در فراسنجه‌های تولید گاز (به استثنای نرخ ثابت تولید گاز)، تودۀ میکروبی تولیدی، راندمان سنتز تودۀ میکروبی، ضریب تفکیک‌پذیری (partitioning factor) و جمعیت پروتوزوآی محیط کشت در اثر افزودن روغن، وجود ندارد. همچنین pH آن به‌طور معنی‌داری (خطی، 04/0=p ) نسبت به تیمار شاهد کاهش، ولی اسیدهای چرب فرار کل (خطی، 0006/0=p ) افزایش نشان دادند. از طرف دیگر، با افزایش سطح روغن در محیط کشت، تولید متان به‌طور معنی‌داری (خطی، 0005/0=p ) کاهش یافته ولی در مقابل تجزیه‌پذیری ماده‌خشک، ماده آلی و الیاف نامحلول در شویندۀ خنثی افزایش یافتند. نتایج کلی نشان داد که روغن استخراج‌ شده از گاوزبان اروپایی می‌تواند الگوی تخمیر شکمبه‌ای مسئول در عملکرد دام‌ها را تغییر داده و تولید متان را کاهش دهد. به‌نظر می‌رسد که سطح 45/0 میلی‌گرم بر لیتر از روغن مذکور، بیشترین تأثیرگذاری بر شرایط تخمیر را دارد.