بررسی تأثیر افزودن رقیقکنندههای حاوی ادیتات سدیم و پروپیلن گلیکول بر ماندگاری اسپرم منجمد قوچ قزل
نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسی ارشد فیزیولوژی دام، گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران.
2 دانشیار گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران.
3 استاد گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران.
4 استاد گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران.
doi
10.30495/jvcp.2020.670356چکیده
ادیتاتسدیم با کلات کردن کلسیم و ممانعت از ورود کلسیم خارج سلولی به داخل سلول و پروپیلن گلیکول با ممانعت از تشکیل بلورهای یخ داخل سلولی، از اسپرم در برابر فرآیند انجماد محافظت می کنند. مطالعه حاضر به منظور ارزیابی اثر افزودن سطوح مختلفادیتات و پروپیلن گلیکول بر کیفیت و ماندگاری اسپرم منجمد قوچ قزل انجام پذیرفت. پس از ارزیابی های اولیه منی 5 رأس قوچ نژاد قزل از لحاظ غلظت، حجم و رنگ نمونه، سلامت آکروزوم، حرکت موجی، تحرک کل و پیشرونده، درصد زنده مانی و درصد اسپرم های غیرطبیعی، نمونه های با غلظت 5/2 میلیارد اسپرم، حرکت پیشرونده ی بالای 70 درصد و حجم بیش از 5/0 میلی لیتر در گروه شاهد با مخلوط تریس، گلیسرول و زرده تخم مرغ و در گروه های تیمار با استفاده از 1، 5/1، 2 و 5/2 میلی مولار EDTA (ethylenediaminetetraacetate) و 1، 2، 3 و 7 درصد پروپیلن گلیکول رقیق شدند. سپس داخل پایت های 25/0 میلی لیتری کشیده شده و بعد از سردسازی در دمای 5 درجه سلسیوس به مدت 10-8 دقیقه، ابتدا در فاصله 5-4 سانتی متری بالای سطح نیتروژن مایع قرار گرفته و در نهایت در داخل آن غوطه ور شدند. خصوصیات کمّی اسپرم شامل زنده مانی، درصد تحرک کل، حرکت پیشرونده و درجا، تست یکپارچگی غشای پلاسمایی، درصد اسپرم های غیرطبیعی، سلامت آکروزوم در کل سلول ها و در سلول های مردهدر روزهای صفر، 20، 40 و 60 فرآیند انجماد بررسی شدند. تیمار 1درصد پروپیلن گلیکول با سایر گروههای تیمار پروپیلن گلیکول و گروه شاهد در میزان تحرک کل، درصد زنده مانی، آکروزوم سالم، تست یکپارچگی غشای پلاسماییو حرکت پیشرونده تفاوت معنی دار داشت (05/0p <). در بین تیمارهای EDTAنیز تیمار با 5/2 میلی مولار EDTA بهترین عملکرد را دارا بود ولی تفاوت معنی داری با سایر گروههای تیمارEDTAو گروه شاهد نداشت. بنابراین نتایج بررسی حاضر نشان داد که رقیق کننده های حاوی پروپیلن گلیکول و EDTA می توانند پارامترهای کیفی اسپرم قوچ را بهبود بخشند.