اثرحفاظتی مکمل کوآنزیم Q10بر استرس اکسیداتیو و آسیب بافتی ناشی از نیکوتین در تخمدان موشهای صحرایی
نویسندگان
1 استادیار گروه علوم آزمایشگاهی و درمانگاهی، دانشکده پیرادامپزشکی، دانشگاه ایلام، ایلام، ایران.
2 دانشیار گروه بافتشناسی و میکروبشناسی، دانشکده پیرادامپزشکی، دانشگاه ایلام، ایلام، ایران.
3 دانشیار گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ایلام،ایلام، ایران.
doi
10.30495/jvcp.2023.1978256.1393چکیده
نیکوتین بهعنوان یک سم، اثرات غیرقابل جبرانی بر بافتهای مختلف بدن از جمله دستگاه تناسلی به جای میگذارد. کوآنزیمQ10 تاثیر شگرفی در بالابردن سطح آنتیاکسیدانی بدن و ممانعت از مسمومیت ها دارد.در مطالعه حاضر اثر محافظتی مکمل کوآنزیمQ10 بر تغییرات ناشی از نیکوتین در تخمدان موش صحرایی بررسی شد. بدین منظور، تعداد 32سر موش صحرایی ماده بالغ نژاد ویستار، بهصورت تصادفی به 4 گروه 8تایی تقسیم شدند. موش های گروه اول (شاهد) فقط با جیره غذایی معمول تغذیه شدند، اما حیوانات گروه دوم با استفاده از نیکوتین به میزان mg/kg 2/0 ، موش های گروه سوم با استفاده از کوآنزیم Q10 به میزانmg/kg 75 و حیوانات گروه چهارم، همزمان با استفاده از نیکوتین و کوانزیم Q10 (با همان مقادیر) از طریق گاواژ، تیمار شدند. در پایان دوره مطالعه (45 روز)، حیوانات آسانکشی شده و نمونه خون برای بررسی های هورمونی و عوامل آنتیاکسیدانی اخذ شد. همچنین از بافت تخمدان برای مطالعات بافت شناسی نمونه گیری انجام شد. در حیوانات تیمارشده با نیکوتین افزایش آترزی فولیکولی، آسیبهای بافتی، افزایش مالون دی آلدئید و نیتریک اکساید همراه با کاهش تعداد فولیکول های تخمدانی، کاهش میزان هورمون های استروژن و محرک فولیکول و فعالیت آنزیم های آنتی اکسیدانی سوپرکسید دیسموتاز، گلوتاتیون پرکسیداز و کاتالاز مشاهده شد. اما در حیوانات دریافتکننده همزمان نیکوتین و کوانزیم Q10، بهبودی قابل توجهی در عملکرد و ساختار تخمدان رخ داد. این مطالعه نشان می دهد که کوآنزیم Q10 با مکانیسم ایجاد توازن در وضعیت آنتیاکسیدانی و میزان هورمون های تولیدمثلی میتواند در برابر استرس اکسیداتیو و تغییرات بافتی ناشی از نیکوتین در تخمدان موش ها نقش محافظتی داشته باشد.