اثر ضد‌ باکتریایی و ضد بیوفیلمی اسانس آویشن شیرازی (Zataria multiflora) بر سالمونلاهای جدا‌‌شده از طیور و انسان به روش حداقل غلظت مهارکنندگی رشد

نویسندگان

1 دانشيار گروه دامپزشکی، دانشکده دامپزشکی، واحد شبستر، دانشگاه آزاد اسلامی، شبستر، ایران.

2 دانش‌آموخته دکترای حرفه‌ای دامپزشکی، دانشکده دامپزشکی، واحد شبستر، دانشگاه آزاد اسلامی، شبستر، ایران.

3 استادیار گروه علوم پایه، دانشکده علوم پایه، واحد شبستر، دانشگاه آزاد اسلامی، شبستر، ایران.

doi
10.71499/jvcp.2024.3061422
چکیده

اسانس‌های گیاهی، ترکیبات پیچیده‌ای از اجزای مختلف شیمیایی با مقادیر گوناگون می‌باشند. این مواد یکی از منابع بالقوه واجد ترکیبات ضدباکتریایی هستند و برای این منظور بسیار موثر و مفید می‌باشند. هدف از این مطالعه، بررسی اثر ضدباکتریایی اسانس آویشن شیرازی بر سالمونلاهای جداشده از طیور و انسان به¬روش حداقل غلظت مهارکنندگی رشد (Minimum Inhibitory Concentration; MIC) بود. بدین ¬منظور، برای استخراج اسانس از روش تقطیر با بخار آب استفاده شد، سپس با استفاده از روش کروماتوگرافی گازی-طیف جرمی (Gas chromatography-Mass Spectroscopy; Gc-Ms) ترکیب اسانس مشخص گردید. برای تعیین MIC اسانس آویشن شیرازی از روش براث میکرودایلوشن و برای بررسی اثر ضد بیوفیلمی اسانس آویشن شیرازی، از تکنیک الایزا استفاده گردید. طبق نتایج، بیش از 9/64 درصد اسانس از سه ماده تیمول، کاراکول و لینانول به ترتیب با 62/46، 85/13 و 95/8 درصد تشکیل شده بود. مشخص شد که میزان MIC برای اسانس آویشن شیرازی در جدایه‌های سالمونلا در محدوده 5/12-39/0 میلی‌گرم بر میلی‌لیتر بود. همچنین، میزان حداقل غلظت کشندگی (Minimum Bactericidal Concentration; MBC) اسانس آویشن شیرازی (Zataria multiflora) در جدایه‌های سالمونلا در محدوده 5/12-56/1 میلی¬گرم بر میلی‌لیتر بود. قرارگیری جدایه‌های باکتری سالمونلا با آویشن شیرازی در سطح احتمالی یک درصد به طور معنی‌داری (001/0>p) باعث کاهش تولید بیوفیلم شد. نتایج مطالعه نشان داد که اسانس آویشن شیرازی دارای اثرات ضدباکتریایی قابل‌توجهی می‌باشد و بیوفیلم جدایه‌های باکتری سالمونلا را تا میزان قابل توجهی کاهش می¬دهد.