بررسی سطح خونی برخی آنتی‌اکسیدانها در تعدادی از سگ‌های سالم و مبتلا به بیماری کرم قلب (Dirofilariasis) در منطقه شهرستان تبریز

نویسندگان

1 دانش‌آموخته دانشکده دامپزشکی، علوم پزشکی تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران.

2 دانشیار گروه علوم بالینی، دانشکده دامپزشکی، علوم پزشکی تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران.

3 استادیار گروه علوم بالینی، دانشکده دامپزشکی، علوم پزشکی تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران.

doi
10.71499/jvcp.2024.3111442
چکیده

علايم باليني بيماري کرم قلب در سگ‌ها بسيار متغير بوده و از مرحله بدون علامت تا علايم خفيف مانند لاغري تدريجي، كم­تحركي و خستگي زودرس، سرفه، ديسپنه، افزايش دمای بدن، سيانوز، كم­خوني، عوارض قلبي و مرگ ختم مي­شود. هدف از انجام مطالعه حاضر، بررسی سطح خونی برخی آنتی‌اکسیدان ‌ ها در سگ‌های مبتلا به دیروفیلاریوز بالینی بود. بدین منظور از تعداد 100 قلاده سگ خانگی و گله ارجاعی به کلینیک دام کوچک دانشگاه آزاد اسلامی واحد تبریز در طی سال 1401 تا 1402 شامل 50 قلاده سگ که از لحاظ بالینی به ظاهر سالم و 50 قلاده سگ که علایم بی­حالی و تنگی نفس از خود نشان دادند، نمونه خون از ورید سفالیک اخذ شد. ابتدا نمونه­های خون در زیر میکروسکوپ از لحاظ وجود میکروفیلر انگل دیروفیلا بررسی شد و بر این اساس، خون 16 قلاده از سگ‌ها، به عنوان نمونه مثبت درنظر گرفته شد. سپس مقادیر خونی آنتی‌اکسیدان‌های کاتالاز، سوپراکسید دسموتاز و گلوتاتیون پراکسیداز به وسیله ‌ ء کیت ‌ های تشخیصی اختصاصی اندازه‌گیری شد. نتایج بدست‌آمده نشان داد که میزان فعالیت آنزیم ‌ های کاتالاز، سوپراکسید دسموتاز، گلوتاتیون پراکسیداز و ظرفیت کل آنتی‌اکسیدانی در سگ­های گروه بیمار در مقایسه با گروه شاهد، کاهش آماری معنی‌داری دارد (05/0> p )، ولی میزان مالون دی‌آلدئید در سگ‌های بیمار در مقایسه با سگ‌های شاهد افزایش آماری معنی‌داری نشان می‌دهد (05/0> p ) . نتیجه این­که چون تکثیر انگل دیروفیلاریا ایمیتیس به شکل فیلر بوده و می‌تواند بر قلب، کبد، کلیه و سایر ارگان‌ها اثر کرده و سبب آسیب غشای سلولی در اکثر ارگان‌ها شود و در نتیجه این آسیب­ها، اکسیدان ­ ها، غشاء سلول‌ها را تحت تاثیر قرار داده و آنزیم ‌ های سیستم آنتی‌اکسیدانی مصرف و میزان آ­ن­ها کاهش می‌یابد، بنابراین بهتر است در درمان بیماری کرم قلب سگ­ها، از آنتی­اکسیدان­های طبیعی استفاده شود.