بررسی هیستوپاتولوژیکی بافت¬های کلیه و قلب موش¬های صحرایی نر و ارزیابی آپوپتوزیس¬ در سلول¬های میوکارد متعاقب¬ ایسکمی– بازخونرسانی کلیوی وابسته به زمان
نویسندگان
1 استادیار گروه علوم پایه، دانشکده دامپزشکی، علوم پزشکی تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران.
2 دانش¬آموخته دامپزشکی، دانشکده دامپزشکی، علوم پزشکی تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران.
3 دانشیار گروه پاتوبیولوژی، دانشکده دامپزشکی، علوم پزشکی تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران.
doi
10.71499/jvcp.202.1118584چکیده
آسیب ایسکمی- بازخونرسانی ( Ischemia-Reperfusion; I/R ) کلیه یکی از مهم ترین عوامل نارسایی حاد کلیوی و متعاقب آن آسیب به اندامهای دیگر همچون قلب به شمار می رود. هدف از انجام مطالعه حاضر، بررسی وقوع آسیب و آپوپتوزیس در سلولهای بافت قلب متعاقب آسیب ایسکمی – بازخونرسانی کلیوی وابسته به زمان در موش صحرایی بود. بدین منظور 32 سر موش صحرایی نر نژاد ویستار به طور تصادفی به 4 گروه مساوی تقسیم شدند. در گروه اول ( Sham ) فقط محل جراحی باز و بسته شد. در گروه دوم (30- I/R ) پس از القاء ایسکمی کلیوی 30 دقیقه بعد، در گروه سوم (45- I/R ) 45 دقیقه بعد و در گروه چهارم (60- I/R ) 60 دقیقه بعد، عمل بازخونرسانی انجام شدند. پس از 24 ساعت همه حیوانات آسانکشی شده و از بافت کلیه و قلب آنها جهت انجام مطالعات ریزبینی، نمونهبرداری شد. واکاوی آماري داده ها توسط آزمون تحلیل واریانس یکطرفه ( ANOVA ) و پسآزمون توكي ( Tukey ) انجام و مقادیر 05/0 p < ، معني دار تلقی شد. یافته های هیستوپاتولوژی، آسیب در بافت کلیه متعاقب I/R را بهشکل تغییرات دژنراتیو و نکروز توبولهای پروگزیمال و دیستال، آسیبهای گلومرولی و بافت بینابینی به صورت وابسته به زمان نشان داد. همچنین I/R منجر به آسیب در بافت قلب حیوانات همه گروهها شامل تغییرات دژنراتیو، نکروز و آپوپتوزیس کاردیومیوسیتها شد، اما شدت آسیب بافتی و آپوپتوز کاردیومیوسیتها در موشهای گروه 60- I/R به طور معنی داری بیشتر از سایر گروه ها بود (05/0 p < ). نتایج مطالعه حاضر نشان داد که با کاهش مدت زمان ایسکمی در کلیه، آسیب خود بافت کلیه، بافت قلب و آپوپتوزیس کاردیومیوسیتها کمتر خواهد بود.