بررسی غلظت نیترات و نیتریت در منابع آب زیرزمینی‌ شهر جیرفت در سال 1388

نویسندگان

1 دانشیار مهندسی بهداشت محیط، مرکز تحقیقات بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی کردستان، سنندج، ایران.

2 کارشناس ارشد مهندسی بهداشت محیط، مرکز تحقیقات آلاینده‌های محیطی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی قم، قم، ایران.

3 کارشناس ارشد بهداشت محیط، دانشکده علوم پزشکی خلخال، دانشگاه علوم پزشکی اردبیل، اردبیل، ایران

4 استادیار مهندسی بهداشت محیط، مرکز تحقیقات آلاینده‌های محیطی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی قم، قم، ایران.

5 کارشناس ارشد مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی قم، قم، ایران

6 پزشک عمومی، دانشکده پزشکی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم پزشکی تهران، تهران، ایران.

7 کارشناس ارشد مهندسی محیط زیست، گروه مهندسی محیط زیست، دانشگاه آزاد اسلامی واحد بندر عباس، ایران.

doi
چکیده

زمینه و هدف: هدف از این مطالعه تعیین غلظت نیترات و نیتریت در منابع آب‌ زیرزمینی شهر جیرفت و مقایسه آنها با مقادیر استادارد سازمان جهانی بهداشت بود. مواد و روش­ها:این پژوهش از نوع توصیفی–مقطعی بود که در سال 1388 انجام شد. نمونه‌برداری از55 حلقه چاه در طی یکسال در نقاط مختلف شهر جیرفت انجام ‌شد. از هر منبع در هر فصل 3 نمونه برداشت ‌گردید. غلظت نیترات و نیتریت نمونه‌ها به روش اسپکتروفتومتری تعیین شد. برای تجزیه و تحلیل داده‌ها از نرم‌افزار16 SPSS استفاده شد. آزمون‌های آماری مورد استفاده شامل آنالیز واریانس یکطرفه (ANOVA) و آزمون‌های پس‌وقوعی (TukeyHSD و Tamhane) بود. یافته‌ها:میانگین سالیانه غلظت نیترات و نیتریت در شهر جیرفت به ترتیب برابر 05/10 و 01/0 میلی‌گرم در لیتر بود. بین غلظت نیترات و نیتریت بر حسب فصول مختلف تفاوت آماری مشاهده نشد (05/0<P). غلظت نیترات بین ناحیه 1 و ناحیه 2 و 3، ناحیه 2 و ناحیه 5 و 6، ناحیه 3 و ناحیه 5 و 6 اختلاف معنی‌داری داشت (05/0>P). غلظت نیترات در مناطق مسکونی بیشتر از مناطق باغی و زمین‌های خالی بود (05/0>P). نتیجه‌گیری: غلظت نیترات و نیتریت در چاه‌ها کمتر از استاندارد سازمان جهانی بهداشت بود. ممکن است در آینده برخی چاه‌ها غلظت نیترات بیشتر از حد استاندارد ‌داشته باشند. پیشنهاد می‌شود عوامل دخیل در افزایش غلظت نیترات در چاه‌ها به طور دقیق بررسی شود و راهکار صحیح برای جلوگیری، کاهش و کنترل نیترات ارائه گردد.