فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف اصلی پژوهش حاضر، بررسی نقش عوامل اجتماعی در شکل‌گیری مسائل توسعه پایدار روستایی در شهرستان خلخال است. این مطالعه با اتکا بر نظریه نهادگرایی وبلن، اخلاق کار وبر و نظریه بوم‌شناختی پارک طراحی شد و به شیوه پیمایشی به اجرا درآمد. ابزار گردآوری داده‌ها پرسشنامه محقق‌ساخته بود که پس از تأیید روایی و پایایی، در میان جامعه آماری شامل کلیه روستاهای شهرستان خلخال توزیع گردید. بر اساس فرمول کوکران، حجم نمونه ۳۷۰ نفر برآورد شد و داده‌های گردآوری‌شده با روش‌های آماری  توصیفی و تحلیل کوواریانس تحلیل گردید. نتایج پژوهش نشان داد سه عامل اجتماعی شهرگرایی، مهاجرت و بی‌توجهی به قابلیت‌های روستا به طور معناداری بر ابعاد مختلف توسعه پایدار روستایی شامل ابعاد اقتصادی، اجتماعی، زیست‌محیطی، فیزیکی و نهادی تأثیر دارند. یافته‌ها نشان دادند که شهرگرایی با سهم ۴۶ درصدی بیشترین نقش را در تبیین مسائل توسعه پایدار داشته و پیامدهایی نظیر فردگرایی، مصرف‌گرایی و کاهش همبستگی اجتماعی را در پی دارد. همچنین مهاجرت، به‌ویژه در میان جوانان، بیشترین اثر را بر مسائل اجتماعی چون اعتیاد، طلاق و نابرابری برجای گذاشته است. علاوه بر این، بی‌توجهی به قابلیت‌ها و ظرفیت‌های انسانی در مقایسه با زیرساخت‌ها اثرات منفی‌تری بر روند توسعه پایدار دارد. در مجموع، یافته‌ها بیانگر ضرورت توجه هم‌زمان به ابعاد نهادی، اجتماعی و اقتصادی و تقویت مشارکت فعال روستاییان در مسیر توسعه پایدار است.