نقش مشارکت سیاسی، فعالیت احزاب و مطبوعات بر کارآمدی نهادهای سیاسی: مطالعه¬ای در استان سمنان

نویسندگان

1 دانشگاه آزاد اسلامی واحد گرمسار

2 دانشگاه آزاد اسلامی واحد شاهرود

doi
10.71854/soc-2026.1231684
چکیده

عوامل، شاخص­ها، ظرفیت­ها و موانع توسعه­سیاسی در هر منطقه جغرافیایی متفاوت است. نظم، سازماندهی و ثبات­سیاسی در مناطق مختلف یک کشور نیز همواره برای صاحبان قدرت حائز اهمیت بوده­است. هدف این پژوهش شناخت نقش توسعه­سیاسی بر ثبات­سیاسی در استان­سمنان است. بدین منظور، نظریه­های نظريه­پردازان مختلف توسعه­سیاسی از جمله ساموئل هانتینگتون، لوسین­پای، گابريل­آلموند، پاول و ايزنشتات و ثبات­سیاسی ساندرز، لیپست و اسمیت با حساسیت­نظری مطالعه و بررسی شدند. سپس فاز میدانی پژوهش با استفاده از رویکرد کیفی و روش تحلیل­تماتیک انجام شده است. جامعه آماری صاحب­نظران و متخصصان حوزه علوم­سیاسی، کنشگران حزبی، مدیران اجرایی، مدیران جراید و مطبوعات در استان سمنان بودند. از روش­نمونه­گیری­ هدف­مند با بیشترین تنوع مشارکت­کنندگان استفاده شد. بعد از انجام 12مصاحبه­ نیمه­ساختاریافته، اشباع داده‌ها حاصل شد. البته سعی­شده تنوع جامعه­آماری در انتخاب نمونه­ها رعایت شود. سپس کدگذاری باز صورت­گرفت و متناسب با سؤال­اصلی­ تحقیق مضامین­اصلی در قالب تم های فرعی و اصلی طبقه‌بندی و استخراج شدند. تجزیه و تحلیل داده­ها براساس روش تحلیل مضمون انجام شد؛ یافته­های به­دست­آمده از مصاحبه‌ها نشان داد که مشارکت مردم در انتخابات­، وجود و فعالیت احزاب­سیاسی و فعالیت مطبوعات از جمله تم­های اصلی توسعه­سیاسی و مشروعیت نظام­حاکم، مشارکت مردم، کارآمدی نهادهای وابسته به نظام، جابه­جایی مقامات استانی و تشکیل اجتماعات مسالمت­آمیز از تم­های اصلی ثبات­سیاسی در استان­سمنان می­باشند. نتایج به­دست آمده نشان داد که علی­رغم ضعیف بودن بسیاری­از شاخص­های توسعه­سیاسی در استان سمنان، این استان به لحاظ ثبات­سیاسی از وضعیت مطلوبی برخوردار است و از استان­های باثبات در کشور است. بنابراین می­توان­گفت، توسعه­سیاسی استان خیلی در ثبات آن تأثیری ندارد .