تاملی بر تجارب مدگرایی دختران و عوامل آن، مطالعه موردی دانش آموزان دختر مقطع متوسطه دوم شهرستان نقده

نویسندگان

1 وزارت آموزش و پرورش، تهران، ایران

2 گروه علوم اجتماعی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

3 دانشکده روان شناسی، گروه روان شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد نقده، نقده، ایران

doi
10.22034/sls.2024.19327
چکیده

مد از درون تحولات اجتماعی، فرهنگی، سیاسی قرن هفده سربرآورده و تبدیل به بخشی از سبک زندگی عموم در سراسر جهان شده است. مدگرایی بخشی از تجربه و زیست نوجوان در عصر حاضر نیز که رسانه بویژه رسانه های خارجی فعالانه آن را تقویت می کنند. رسانه‌های تصویری و بویژه ماهواره، از مهمترین ابزارهای جهانی‌سازی محسوب می‌شوند که در هم‌گون کردن و ادغام فرهنگ‌های دیگر در فرهنگ غربی سهم مهمی ایفا می‌کنند. هدف اساسی مقاله پیش رو، فهم تجربه زیسته دختران دانش آموز از مد و مطالعه عوامل موثر بر مدگرایی در بین آنها است. در این مطالعه، از نظریه‌های رسانه، نظریه های جامعه شناختی مدگرایی و رویکردهای پدیدارشناختی به مد استفاده شده است. این مطالعه در گردآوری داده های کمی و کیفی از روش پیمایشی و پدیدارشناسی تفسیری بهره می برد. برای تحلیل داده ها از آزمونهای پیرسون و رگرسیون و نیز روش کلایزی استفاده شد. یافته‌ها نشان می‌دهد، درآمد، میزان تماشای ماهواره و میزان رضایت‌مندی با مدگرایی دختران دبیرستانی رابطه داشته و مضامین درماندگی، پوچی، مدگرایی فراغتی و مدگرایی اعتراضی در تجربه زیسته مشارکت کنندگان از مد احصاء گردید. با توجه به گرایش بالای نوجوانان به مدگرایی و آشکار بودن بحران هویت در آنان، شناخت پدیده مد با تمرکز بر تجارب اول شخص (تجارب نوجوانان) و نیازهای مغفول مانده آنان حائز اهمیت است.