نقش حقوق بین‌الملل در مدیریت بحران‌های زیست‌محیطی: بررسی تطبیقی جنگ روسیه و اوکراین

نویسندگان

1 جنت اباد جنوبی، مجاهد کبیر لاله ششم پلاک 21 واحد 6

2 عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد واحد کرج

3 دانشگا ه آزاد

doi
چکیده

بحران‌های زیست‌محیطی یکی از چالش‌های اصلی جهان امروز است که نگرانی‌های زیادی را در خصوص آینده کره زمین به همراه داشته است. این چالش‌ها مسئولیت حفاظت از محیط‌زیست را به یک وظیفه انسانی برای تمامی مردم جهان تبدیل کرده است. سازمان ملل متحد از سال 1972 (کنفرانس استکهلم) در راستای آموزش و آگاهی‌بخشی جهانی نقش مؤثری ایفا کرده و بر اساس موافقت‌نامه‌ها و کنوانسیون‌های بین‌المللی، الزامات حقوق بین‌الملل محیط‌زیست را در نظام حقوقی جهانی پی‌ریزی کرده است. این الزامات نگاهی جامع به بحران‌های زیست‌محیطی و مدیریت آن دارند، اما اجرای آنها در شرایط جنگی با چالش‌هایی مواجه است. جنگ وضعیت اجرای قوانین را دگرگون کرده و بسیاری از الزامات حقوق بین‌الملل محیط‌زیست در چنین شرایطی نادیده گرفته می‌شود. در این پژوهش که با روش توصیفی-تحلیلی انجام شده، بحران‌های زیست‌محیطی ناشی از جنگ روسیه-اوکراین مورد بررسی قرار گرفته و ابزارهای حقوق بین‌الملل در مدیریت بحران های زیست‌محیطی این جنگ ارزیابی شده است. نتایج نشان می‌دهد که عدم ضمانت اجرایی و ضعف در اجرای الزامات حقوقی، موجب نادیده‌گرفتن حفاظت از محیط‌زیست در شرایط جنگی شده است. مدیریت این بحران نیازمند اصلاح ساختار نهادهای بین‌المللی، تقویت ضمانت اجرایی قوانین و استفاده از فناوری‌های نوین است تا در شرایط بحرانی، عملکرد مؤثرتری در حفاظت از محیط‌زیست داشته باشد.