میزان انطباق فهرستنویسی توصیفی پیشینههای کتابشناختی کتابهای فارسی موجود در لوحفشرده کتابشناسی ملی ایران (84 – 88) با AACR2
نویسندگان
1 استادیار کتابداری و اطلاع رسانی دانشگاه آزاد اسلامی ، واحد تهران شمال و عضو هیأت علمی بازنشسته کتابخانه ملی ایران
2 دانشجوی کارشناسی ارشد کتابداری و اطلاع رسانی دانشگاه آزاد اسلامی ، واحد تهران شمال
3 استادیار کتابداری و اطلاع رسانی دانشگاه آزاد اسلامی ، واحد تهران شمال
doi
چکیده
هدف: پژوهش حاضر با هدف مقایسه فهرستنویسی توصیفی کتابهای فارسی کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران در سالهای 1384 – 1388 و تعیین میزان انطباق آن با قوانین فهرستنویسی انگلوآمریکن انجام شده است. روش پژوهش: این پژوهش با استفاده از روش پیمایشی مقایسه ای و تحلیل محتوا انجام گرفته است. محتوای اطلاعات کتابشناختی لوح فشرده کتابشناسی ملی با اصل کتابها مقایسه و اطلاعات به دست آمده به وسیله سیاهه وارسی محقق ساخته گردآوری شد. جامعه پژوهش مرکب از 201144 پیشینه کتابشناختی بود که نمونه ای شامل 1902 عنوان پیشینه کتابشناختی از لوح فشرده کتابشناسی ملی با روش نمونه گیری تصادفی منظم استخراج شد تا میزان تطابق و کیفیت فهرستنویسی این پیشینهها با قواعد فهرستنویسی انگلوآمریکن، مورد بررسی قرار گیرد. یافتهها: به طور کل فهرستنویسی توصیفی کتابهای فارسی جمعاً در 82 درصد موارد صحیح عمل شده و در 18 درصد موارد صحیح عمل نشده است. در این میان ناحیه وضعیت نشر دارای بیشترین درصد صحت (3/96 درصد) و کمترین درصد خطا (7/3 درصد) و ناحیه یادداشت ها دارای کمترین درصد صحت (85/59 درصد) و بیشترین درصد خطا (15/40 درصد) بوده است. از طرفی آزمون خی دو - با احتساب 90 درصد صحت و 10 درصد خطا - بیانگر این نکته است که میان میزان صحت فهرستنویسی در نواحی مورد مطالعه تفاوت معنیداری وجود دارد. به طوری که در ناحیه یادداشت به طور معنیداری کمتر از حد استاندارد و در وضعیت نشر بیشتر از حد استاندارد است. در سایر نواحی کیفیت صحت برابر با قواعد آنگلوآمریکن است. نتیجه گیری: با توجه به محاسبات آماری میان میزان خطا در سالهای مورد مطالعه تفاوت معنیداری وجود ندارد. بر این اساس، می توان نتیجه گرفت که کتابخانه ملی در انجام فهرستنویسی توصیفی کتابهای فارسی به طور نسبی دارای عملکرد مطلوبی بوده است.