فیلم کیتوزان حاوی اسانس آویشن تهیه‌شده با اسپری الکترواستاتیک: افزایش ماندگاری و کنترل رشد میکروبی ماهی قزل‌آلای رنگین‌کمان

نویسندگان

1 گروه بهداشت مواد غذایی دانشگاه آزاد اسلامی واحد نقده، نقده-ایران

doi
https://doi.org/10.71840/jvm.2025.1231205
چکیده

زمینه و هدف مطالعه: کیفیت و ماندگاری محصولات دریایی به شدت تحت تأثیر رشد میکروبی و تغییرات شیمیایی پس از صید قرار دارد. استفاده از پوشش‌های خوراکی بر پایه پلی‌ساکاریدها و اسانس‌های طبیعی می‌تواند به عنوان یک روش ایمن و مؤثر برای افزایش ماندگاری ماهی مورد توجه قرار گیرد. این مطالعه بررسی تأثیر فیلم‌های پوششی کیتوزان حاوی اسانس آویشن تهیه‌شده با روش اسپری الکترواستاتیک بر کیفیت و کنترل رشد میکروبی فیله‌های ماهی قزل‌آلای رنگین‌کمان طی دوره نگهداری بود. مواد و روش­ها: نمونه‌های فیله با فیلم‌های کیتوزان خالص و کیتوزان همراه با غلظت‌های مختلف اسانس آویشن پوشش داده شدند و تغییرات شاخص‌های کیفی شامل بازهای ازته فرار  (TVB-N)، تعداد کل باکتری‌های زنده (TVC)، فعالیت ضدباکتریایی و pH و همچنین ارزیابی حسی طی ۱۰ روز مورد بررسی قرار گرفت. نتایج: نتایج نشان داد که پوشش‌های ترکیبی کیتوزان و اسانس آویشن رشد باکتری‌های بیماری‌زا شامل لیستریا مونوسیتوژنز، سالمونلا تیفی‌موریوم و اشریشیا کلی را به طور معنی‌داری کاهش داد و افزایش TVB-N و pH را نسبت به گروه کنترل مهار کرد. اثر محافظتی این پوشش‌ها با افزایش غلظت اسانس تقویت شد و تیمارهای دارای بالاترین غلظت اسانس، شاخص‌های کیفیت را در طول دوره نگهداری در زیر آستانه‌های استاندارد حفظ کردند. نتیجه­گیری: استفاده از فیلم‌های کیتوزان حاوی اسانس آویشن و اعمال آن با روش اسپری الکترواستاتیک می‌تواند یک راهکار عملی، مؤثر و ایمن برای افزایش ماندگاری و حفظ کیفیت فیله‌های ماهی باشد.