شناسایی و رتبه بندی ریسک های مدیریت ساخت مسکن روستایی
نویسندگان
doi
چکیده
ارزیابی با توجه به اهمیت مسکن بهعنوان یکی از نیازهای اساسی انسان و نقش آن در توسعه پایدار جوامع روستایی، شناسایی و مدیریت ریسکهای مرتبط با فرآیند ساخت و ساز در این مناطق از اهمیت ویژهای برخوردار است. بدین لحاظ هدف پژوهش حاضر شناسایی و رتبه بندی ریسک های مدیریت ساخت مسکن روستایی میباشد. روش تحقیق به صورت آمیخته (کمی و کیفی) و به صورت کاربردی می باشد. جامعه آماری این پژوهش در مرحله اول به منظور شناسایی ریسکهای موجود مدیریت ساخت مسکن روستایی 8 مصاحبه از کارشناسان ساخت و ساز و مدیریت مسکن روستایی انجام گرفت و در مرحله دوم جامعه آماری تحقیق برای دلفی فازی خبرگان و متخصصان آشنا با ریسک های مدیریت ساخت مسکن روستایی به تعداد 15 نفر بوده است.در این تحقیق تجزیه و تحلیل دادهها با روشهای مصاحبه، تحلیل محتوا، دلفی فازی و رتبه بندی ریسکها با روش سوآرا و با استفاده از نرم افزار اکسل انجام گرفته است. برای شناسایی ریسکها ابتدا با مصاحبه با 8 نفر از کارشناسان ساخت و ساز و مدیریت مسکن روستایی و سپس با استفاده از روش تحلیل محتوا ریسکهای موجود به تعداد 20 ریسک شناسایی شد. سپس با استفاده از روش دلفی فازی و نظرات 15 نفر از خبرگان کلیه ریسکهای شناسایی شده پالایش و تایید گردید و سپس به رتبه بندی ریسکها پرداخته شد. نتایج نشان داد که ریسکهای فنی و ایمنی شامل عدم رعایت صحیح جزئیات اجرایی (خاکبرداری غیر اصولی)، جدان ایمنی ضعیف و بیدقتی کارگران، عدم تخصص و آموزش کارگران، عدم استفاده از نیروی متخصص و با تجربه توسط پیمانکار و اعمال رابطه در انتخابها، کار روی داربست (افتادن از ارتفاع) و کار با بالابر (افتادن از ارتفاع)، عدم آزمایش بتن، کار در ارتفاع (نداشتن حفاظ)، عدم انجام تست جوش و کشش فولادمی باشد. ریسک های مدیریتی- عملکردی شامل ریزش ناشی از اشتباه طراحی، عدم دقت در هنگام عملیات قالببندی و احتمال انحراف قالب از موقعیت تعیینشده، استفاده از مهندسین مشاور با تجربه ناکافی در امر نظارت و کنترل پروژه، نبود بازرسی قبل از استفاده تجهیزات می باشد و ریسک های درونی شامل نامناسب بودن تکنولوژی ساخت، اولویتبندی غیر صحیح در تخصیص منابع مالی، کمبود ماشینآلات جهت انجام پروژه در زمانبندی مصوب، خرابی دستگاهها و ماشینآلات اساسی می باشد و ریسک های بیرونی شامل گرد و خاک ناشی از فعالیت تخریب یا ماسه و آهک و نارضایتی همسایهها، اختلال در تهیه مصالح مورد نیاز نظیر سیمان، میلگرد، قیر و ...، احتمال برخورد محل پروژه با تأسیسات زیربنایی نظیر آب، برق و ... ، وقوع حوادث غیرمترقبه و شرایط بد آب و هوایی می باشد.