تحلیل کیفیت کالبدی مسکن در محلات متأثر از سیاستهای نوسازی بافت فرسوده شهری- مورد مطالعه: محله وحیدیه تهران
نویسندگان
1 دانشیار، گروه شهرسازی، واحد پردیس، دانشگاه آزاد اسلامی، پردیس، ایران
2 کارشناس ارشد، گروه برنامهریزی شهرسازی، واحد پردیس، دانشگاه آزاد اسلامی، پردیس، ایران
doi
چکیده
حوزه مسکن به واسطه ارتباط مستقیم آن با بهره برداران، از مهمترین بخشهای سیاستگذاری شهری به شمار میآید. در این میان طرحهای نوسازی بافت فرسوده از طریق بستههای تشویقی، به عنوان الگویی با مزایایی نظیر توجیهات فنی، اقتصادی وزمانی مورد توجه قرار گرفته و واحدهای مسکونی فراوانی نوسازی شده است. اما نکتهای که در بررسی نوسازی واحدهای مسکونی در ایران و خصوصاً شهر تهران مشاهده میگردد، این است که اهداف کمی (مانند تعداد پروانه های صادره در بافت یا تعداد املاک تجمیع شده)در مقایسه با اهداف کیفی برنامهریزی مسکن در اولویت قرار گرفتهاند، این مسئله با سنجش شاخص هایی چون سرانهها، اندازه واحد مسکونی، تعداد پارکینگ و... قابل لمس است. در این پژوهش با رویکرد توصیفی تحلیلی سعی شد با بررسی ویژگیهای کیفی مربوط به تناسبات کالبدی مساکن نوسازی شده در محله وحیدیه- نظام آباد تهران (به عنوان یکی از محلات بافت فرسوده که آمار نوسازی معناداری پس از ابلاغ ضوابط تشویقی بافت فرسوده داشته است) میزان انطباق کیفیت تناسب کالبدی این مساکن با نیاز ساکنان آنها ارزیابی گردد. پس از جمع آوری دادهها از طریق ابزار پرسشنامه ( بر گرفته از مدل نظری پژوهش)، تحلیل توصیفی و استنباطی از طریق آزمونهای آماری انجام پذیرفت. با تحلیل نتایج پرسشنامه مشخص گردید که در وحیدیه تناسب کالبدی واحدهای مسکونی نوساز، نتوانسته سطح انتظار معناداری با رضایتمندی ساکنان داشته باشد. همچنین نتایج آزمون فریدمن نشان میدهد معیار زیستمحیطی و اقتصادی کمترین رتبه را در بین معیارهای بررسی شده در حوزه تناسب کالبدی داشته است. این معیارها به پایینبودن نرخ شاخص هایی چون فضایسبز داخل ساختمانها، منظر و فضای سبز محلهو تناسب قیمت مسکن با شرایط کالبدی ملک در محدوده مورد مطالعه دلالت دارند و اطلاعات عینی نیز این کمبودها را تایید میکند. در تعمیم نتایج این پژوهش، اهمیت توجه به ویژگیهای کیفی مسکن در سیاستگذاریهای مدیریت و برنامهریزیشهری، جهت نیل به رضایتمندی ساکنین، برجسته می نماید.
