ابداکشن گزینشی در انتخاب فرضیات و نسبت آن با استنتاج بهتبیینی (IBE)
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری منطق فلسفی، دانشگاه تربیت مدرس تهران، دانشکده علوم انسانی، گروه فلسفه، حکمت و منطق
doi
10.30495/pi.2022.20611چکیده
ابداکشن گزینشی در مقابل ابداکشن خلاق و نیز استنتاج بهتبیینی (IBE) قرار میگیرد. گزینش فرضیات یا از میان فرضیات جدید و حدسی و بدون دانش قبلی صورت میپذیرد (ابداکشن گزینشی پیرسی)؛ یا اینکه گزینش فرضیات و تبیینها بهتر از میان تعداد زیادی از فرضیات و تبیینهای ممکن که از قبل دانسته شده است صورت میپذیرد (ابداکشن گزینشی مگنانی و ابداکشن وابسته به امر واقع شورز). بر مبنای هر دو دیدگاه، و نیز بر مبنای دیدگاه سوم که مربوط به گبای و وودز است، ابداکشن گزینشی متمایز از استنتاج بهتبیینی (IBE) است. ابداکشن وابسته به امر واقع شورز واجد هر سه فرآیند فرعی استنتاج، یعنی ارتباط، مشاهده و حکم است (c،o و j)؛ در حالی که ابداکشن گزینشی پیرس تنها واجد فرآیند فرعی سوم، یعنی حکم است (j)، و بنابراین آن را نمیتوان به عنوان یک فرآیند استنتاج ابداکشنی معرفتی در نظر گرفت.