هویت و خیر از نظر چارلز تیلور
نویسندگان
1 واحد علوم و تحقیقات تهران، دانشگاه آزاد اسلامی
doi
چکیده
چارلز تیلور جایگاه ویژهای در میان فلاسفۀ معاصر دارد. دغدغۀ او، هویّت انسان مدرن و فقدان معناست. تیلور فلسفۀ اخلاق مدرن را واجد ارزشهای قوی برای هویّت انسان نمیداند. به عقیدة او، در دورۀ مدرن، دیدگاه طبیعتگرایانه حاکم شده است و از بین رفتن معنا در زندگی بشر، محصول آن است؛ فردگرایی و عقل ابزاری هم، از تبعات چنین دیدگاهی است. تيلور با بررسي سيری تاريخي، بر آن است فردگرایی، آرمان اصالت را شکل میدهد و به نسبیگرایی میانجامد. به زعم او، هویّت شخص، همان فهم اوست از اینکه کیست و خصوصیّاتی است که از او یک انسان متمایز میسازد. همچنین، آنچه هویّت ما را شکل میدهد، ویژگی گفتگویی و اجتماعی ماست؛ مفاهیمی مانند خیر نیز، در گفتگو و تعامل با دیگران شکل میگیرد. یکی از دغدغههای تیلور، بازگرداندن معنا به زندگی انسان است؛ به این منظور، او از چارچوبهایی نام میبرد که معنا را به زندگی انسان باز میگرداند. اینکه آیا میتوان با توجّه به بنیادهای تفکر تیلور، میان هویّت و خیر نسبت برقرار کرد، از موضوعات مطرح در این مقاله است. نقد اساسی به تیلور این است که شان گفتگویی مورد ادعای تیلور با آنچه او خیر مینامد همخوانی ندارد. به عبارت دیگر نمیتوان هم به دیدگاه دیدگاه تیلور درباره شکلگیری هویت قایل بود و هم از شهودهای اخلاقی یکسان سخن گفت.