نقش میانجی ادراک تعامل اجتماعی در رابطه‌ی بین رفتار اخلاقی و ابعاد هویت در میان دانش‌آموزان

نویسندگان

1 دکتری روان‌شناسی، دانشکده علوم اقتصادی و اجتماعی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران

2 دانشجوی دکتری روان‌شناسی تربیتی، دانشکده علوم اقتصادی و اجتماعی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران

doi
10.30495/ee.2022.1964345.1113
چکیده

مقدمه و هدف: رفتارهای اخلاقی دانش‌آموزان می‌تواند مرتبط با مؤلفه‌های هویتی و ادراک آنان از تعاملات اجتماعی باشد. این پژوهش با هدف بررسی نقش میانجی ادراک تعامل اجتماعی در رابطه‌ی بین رفتار اخلاقی و ابعاد هویت در میان دانش‌آموزان انجام شد.روش‌شناسی پژوهش: روش پژوهش از نوع توصیفی- همبستگی و جامعه‌ی آماری شامل همه‌ی دانش‌آموزان دبیرستانی دوره‌ی متوسطه دوم شهر همدان در سال‌تحصیلی 1401- 1400 بود. 250 دانش‌آموز به شیوه‌ی نمونه‌گیری خوشه‌ای انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده‌ها پرسش‌نامه‌های رفتار اخلاقی، انواع هویت، و ادراک تعامل اجتماعی بودند. تجزیه و تحلیل داده‌ها با روش مدل‌یابی معادلات ساختاری و به کمک نرم‌افزار لیزرل انجام شد.یافته‌ها: یافته‌ها نشان داد که مدل پیشنهادی با داده‌های تجربی برازش مناسبی دارد (86/1 = x2/df، 92/0 = GFI، 96/0 = NFI، 95/0 = CFI، و 059/0 = RMSEA). نتایج مدل‌یابی معادلات ساختاری حاکی از آن است که ادراک تعامل اجتماعی در رابطه‌ی بین رفتار اخلاقی و ابعاد هویت نقش میانجی معنادار دارد. نتایج حاصل از آزمون سوبل نیز نشان داد که ادراک تعامل مثبت (01/0 > P، 55/4 = Z) و ادراک تعامل منفی (01/0 > P، 89/8 = Z) در ارتباط بین رفتار اخلاقی و ابعاد هویت نقش میانجی معناداری دارند.بحث و نتیجه‌گیری: برپایه‌ی یافته‌های این پژوهش می‌توان گفت که رفتارهای اخلاقی در بین دانش‌آموزان مرتبط با نوع هویتی است که در آنان شکل گرفته است و در این راستا ادراکی که دانش‌آموزان از الگوهای تعاملی خود دارند نیز اثرگذار می‌باشد.