شناسایی ابعاد و مولفههای مدیریت تنوع فرهنگی در مدارس به منظور ارائه الگوی مناسب
نویسندگان
1 استادیار گروه علوم تربیتی، واحدکرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران.
2 دانشجوی دکتری تخصصی، گروه علوم تربیتی، واحدکرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران
3 دانشجوی دکتری تخصصی، گروه علوم تربیتی، واحدکرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران
4 دانشجوی دکتری تخصصی، گروه علوم تربیتی، واحدکرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران
5 دانشجوی دکتری تخصصی، گروه علوم تربیتی، واحدکرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران
6 دانشجوی دکتری تخصصی، گروه علوم تربیتی، واحدکرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران
7 دانشجوی دکتری تخصصی، گروه علوم تربیتی، واحدکرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران
8 دانشجوی دکتری تخصصی، گروه علوم تربیتی، واحدکرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران
9 دانشجوی دکتری تخصصی، گروه علوم تربیتی، واحدکرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران
10 دانشجوی دکتری تخصصی، گروه علوم تربیتی، واحدکرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران
11 دانشجوی دکتری تخصصی، گروه علوم تربیتی، واحدکرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران
12 دانشجوی دکتری تخصصی، گروه علوم تربیتی، واحدکرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران
doi
https://doi.org/10.71710/ee.2025.1198807چکیده
چکیده مقدمه و هدف : در سالهای اخیر، همزمان با افزایش پدیدههای مهاجرت و جهانیشدن، مدیریت تنوع فرهنگی در محیطهای آموزشی به یکی از چالشها و اولویتهای اصلی نظامهای آموزشی تبدیل شده است. این امر بهویژه در راستای تحقق اهداف عدالت آموزشی و ایجاد محیطهای یادگیری فراگیر، از جایگاه ویژهای برخوردار است. مدارس بهعنوان نهادهای اجتماعی کلیدی، نقش محوری در پذیرش، بازتابش و مدیریت تنوع فرهنگی ایفا میکنند تا بتوانند به نیازهای آموزشی و اجتماعی دانشآموزان از پیشینههای مختلف پاسخ دهند. روش شناسی پژوهش : پژوهش حاضر با هدف شناسایی ابعاد و مولفههای مدیریت تنوع فرهنگی در مدارس و ارائه الگویی مناسب، با استفاده از روش گراندد تئوری انجام شد. دادهها از طریق مصاحبههای نیمه ساختاریافته با 11 مدیر مدرسه دارای تجربه در محیطهای آموزشی چندفرهنگی جمعآوری شدند. مشارکتکنندگان بهصورت هدفمند و با استفاده از نمونهگیری نظری انتخاب شدند و فرآیند نمونهگیری تا رسیدن به اشباع نظری ادامه یافت. دادهها با استفاده از نرمافزار MAXQDA و روش کدگذاری نظری (شامل کدگذاری باز، محوری و انتخابی) تحلیل شدند. یافتهها : مدیریت تنوع فرهنگی در مدارس شامل پنج بعد اصلی است: مشارکت خانوادهها، سیاستهای چندفرهنگی، محتواها و روشهای آموزشی، ایجاد محیطهای فراگیر و کاهش تعارضات فرهنگی. بحث و نتیجهگیری: مشارکت خانوادهها در فرآیند یادگیری، طراحی سیاستهای چندفرهنگی که تنوع قومی و مذهبی را در برنامههای درسی بگنجانند، و استفاده از روشهای آموزشی متنوع، از جمله عوامل کلیدی در ایجاد محیطهای آموزشی فراگیر و عادلانه شناسایی شدند. همچنین، ایجاد فضای صمیمی و احترام به تفاوتهای فرهنگی، به تقویت همدلی و مهارتهای ارتباطی دانشآموزان کمک میکند.
