فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

چکیده الکل به عنوان یک ترکیب شیمیایی با کاربردهای دوگانه، همواره در کانون بحث‌های دینی و فقهی قرار داشته است. از یک سو، نقش حیاتی آن در پزشکی مدرن به عنوان حلال، ضدعفونی‌کننده و جزء ترکیبی داروها انکارناپذیر است و از سوی دیگر، خاصیت سکرآوری آن، چالش‌های عمیق اخلاقی و شرعی را برای پیروان ادیان ابراهیمی به همراه داشته استاین مقاله با رویکردی توصیفی-تحلیلی و تطبیقی، احکام فقه اسلامی (امامیه و اهل سنت) و هلاخای یهودی را در قبال کاربردهای پزشکی الکل بررسی می‌کند. در فقه اسلامی، حکم نهایی بر اساس مفاهیمی چون «خمر»، «اسکار» و «نجاست» و با استناد به قواعدی نظیر «استحاله» و «اضطرار» استنباط می‌شود. در مقابل، هلاخای یهودی با راهبرد «تقدیس و تحدید»، ضمن تقبیح «مستی»، با تکیه بر اصل «پیکواخ نفش» (حفظ جان)، رویکردی عمل‌گرایانه در موارد پزشکی اتخاذ می‌کند. یافته‌ها نشان می‌دهد هر دو شریعت، علی‌رغم تفاوت در مبانی نظری -تحریم در اسلام در برابر مدیریت آیینی در یهودیت- در نهایت با اولویت دادن به حفظ حیات، به نتایج مشابهی در جواز استفاده از الکل در شرایط ضرورت درمانی می‌رسند. این پژوهش با تبیین این اشتراکات و تمایزات، چارچوبی روشن برای متخصصان سلامت و بیماران متدین ارائه می‌دهد.