اثرات محافظتی عصاره هیدروالکلی بن سرخ (Allium jesdianum ) بر بیان ژن GLUT4 و تعدیل درد در مدل دیابت موش صحرایی

نویسندگان

1 گروه زیست شناسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد ایذه

2 گروه زیست شناسی، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی ،شیراز، ایران

3 گروه زیست شناسی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه پیام نور ، تهران، ایران

doi
https://doi.org/10.82311/qjaphd.2025.1214958
چکیده

زمینه و هدف : ژن GLUT4 یکی از مهم‌ترین انتقال‌دهنده‌های گلوکز است که در بافت‌های حساس به انسولین، از جمله کبد، بیان می‌شود. این مطالعه با هدف بررسی تأثیر عصاره بن سرخ بر میزان قند خون، درد و بیان GLUT4 در موش‌های دیابتی طراحی شد. مواد و روش‌ه ا: در این مطالعه تجربی، ۳۲ موش صحرایی نر ویستارg)  ۲۵۰-۳۰۰(  در چهار گروه بررسی شدند: کنترل سالم، دیابتی درمان‌نشده، دیابتی درمان‌شده با دوز mg/kg250 عصاره بن سرخ و دیابتی درمان‌شده با دوز  mg/kg 500 عصاره بن سرخ. دیابت با تزریق داخل صفاقی STZ  (60 mg/kg) القا شد. پس از پنج روز، موش‌هایی با قند خون بالای  mg/dL  200 دیابتی تلقی شدند. گروه‌های درمانی به مدت ۲۸ روز عصاره بن سرخ دریافت کردند. در پایان، قند خون اندازه‌گیری و بیان ژن GLUT4 در بافت کبد با Real-time PCR بررسی شد. داده‌ها با آزمون واریانس دوطرفه و توکی تحلیل شدند (P<0.05). نتایج : تزریق STZ موجب افزایش معنی‌دار سطح گلوکز خون در موش‌های دیابتی شد. درمان با عصاره بن سرخ در دوزهای mg/kg ۲۵۰ (P<0.01) و mg/kg ۵۰۰ (P<0.001) موجب کاهش معنی‌دار قند خون شد. موش‌های دیابتی حساسیت بیشتری به درد نشان دادند، اما درمان با دوز mg/kg 500 عصاره بن سرخ آستانه درد را افزایش داد.تجویز عصاره بن سرخ بیان ژن GLUT4 را در موش‌های دیابتی کاهش داد. نتیجه‌گیری: عصاره بن سرخ قادر به کاهش سطح گلوکز خون و کاهش درد نوروپاتی دیابتی در موش‌های دیابتی است. همچنین به نظر می‌رسد با کاهش بیان ژن GLUT4 در بافت کبد، بر مکانیسم تنظیم گلوکز تأثیر بگذارد.