کاربرد نظریه گشتالت در طراحی پوستر فضاهای شهری
نویسندگان
1 کارشناس ارشد ارتباطات تصویری، گروه هنر، دانشگاه فرهنگیان، اصفهان، ایران. tabakhan784@gmail.com
doi
10.30495/ums.2023.22336چکیده
مقدمه و هدف پژوهش: گشتالت را علم روانشناسی شناخت فرم و شکل معنا میکنند که در نیمه اول قرن بیستم در آلمان ظهور کرد این نظریه بیان میکند که مغز انسان برای درک موضوعات پیچیدهای که از اجزای گوناگون تشکیل شده اند این روش را در پیش میگیرد که تمام اجزا را در قالب یک موضوع واحد جمع بندی کندو در ابتدا یک درک کلی از آن موضوع حاصل کند. این نظریه بر مبنای چگونگی سازمان دهی چشم بر تجارب بصری ارائه گردیده است که در زمینههای گوناگون از علم و فلسفه و هنر تاثیر داشته است. هدف اصلی از پزوهش حاضر، کاربرد نظریه گشتالت در طراحی پوستر فضاهای شهری میباشد. روش پژوهش: در این تحقیق که به روش توصیفی _ تحلیلی انجام شده است و اطلاعات آن به شیوهی کتابخانهای جمع آوری گردیده است و موضوع آن در حیطهی تجربیات تخصصی و تحصیلات نویسنده مقاله میباشد، سه پوستر از هنرمند مسعود نجابتی که با موضوع مورد نظر در این پژوهش تناسب دارد انتخاب شد و اطلاعات نوشتاری و تصویری پوسترها بر اساس نظریه گشتالت مورد مطالعه قرار گرفت. مقاله حاضر که با هدف آشنایی و عملکرد هر یک از این اصول در هنرو بطور خاص در طراحی پوستر صورت پذیرفته است به این سوال پاسخ داده است که سازمان دهی نوشتار و تصویر بر اساس نظریه فوق در پوسترهای مورد نظر دارای چه خصوصیاتی از لحاظ بصری میبا شد. یافتهها: قوانین ادراکی گشتالت در طراحی گرافیک این پوسترها کاربرد فراوانی دارد و این امر نشان دهندۀ این مطلب است که ذهن طراح در هنگام خلق اثر خود به طور خودکار و ناخودآگاه درگیر این قوانین ادراکی بوده است. همچنین نتایج نشان میدهد که طراحان گرافیک پوسترهای نمونه موردی آگاهانه یا ناآگاهانه در طراحی و ترکیب بندی عناصر بصری پوستر (تصویر و نوشتار) هر یک از اصول سازماندهی قوانین ادراک دیداری گشتالت را به میزانی به کار برده اند. نتیجه گیری: نتایج این پژوهش نشان میدهد نحوهی سازمان دهی نوشتار و تصویر در پوسترهای مورد بحث مطابق با چهار مورد از قوانین گشتالت شامل قانون مشابهت، قانون مجاورت، قانون اصل فراپوشانندگی، قانون اصل تداوم، قانون اصل یکپارچگی، قانون اصل سرنوشت مشترک قابل مطالعه و ارزیابی است که با بکارگیری این اصول فرآیند ادراک بصری شکل میگیرد.