نمونهای از شیوههای ترجمة متون اوستایی به زبانهای پهلوی، سنسکریت و فارسی(خورشیدنیایش)
نویسندگان
1 دانش آموخته گروه فرهنگ و زبانهای باستانی ایران، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
2 دانشگاه تهران دانشکده ادبیات و علوم انسانی
doi
چکیده
خورشیدنیایش نخستین نیایش کتاب خردهاوستا است. تفسیر پهلوی آن در حدود سدة 700-900 میلادی نوشته شده و ترجمة سنسکریت آن را نریوسنگ در حدود سال 1200 میلادی به پایان برده است. تحریر سنسکریت به گونهای متأخر از زبان سنسکریت، یعنی «سنسکریت پارسی»، نوشته شده است. این تحریر بدون مطالعة تحریر پهلوی قابل درک نیست، هر چند که گویا نریوسنگ متن اصلی اوستایی را نیز مدنظر داشته است. ترجمة فارسی این متن در میان سالهای 1600-1800 میلادی فراهم شده است. موفقیت مترجم پهلوی در برگردان متن اوستایی کامل نیست و ترجمة سنسکریت غالباً ترجمة لفظبهلفظ تحریر پهلوی آن است و تحریر فارسی نیز همینطور. در مجموع، ترجمههای گوناگون از متن اوستایی خورشیدنیایش، که ویژگیهای آنهـا موضوع مقالة حاضر اسـت، نشان میدهند که مترجمان پهلـوی به ترجمهای تقریباً تحتاللفظی روی آوردهاند و مترجمان سنسکریت و فارسی بسیار بیش از متن اوستا به ترجمه و تفسیرهای پهلوی نظر داشتهاند.
