فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

زمینه و هدف: اگرچه مراقبت های بهداشتی از عوامل اصلی در تعیین وضعیت سلامت است، در سال های اخیر نقش عوامل غیرپزشکی در سلامت پررنگ شده و سیاست گذاری در زمینه ِی تعیین کننده های اجتماعی سلامت به عنوان یکی از مهم ترین حوزه ها جهت بهبود ارتقاء سلامت جامعه شناخته شده است. این مطالعه با هدف شناسایی و تحلیل تعیین کننده های اجتماعی سلامت در ایران انجام شد. روش پژوهش: تحقیق حاضر با استفاده از رویکرد آمیخته انجام شده است. ابتدا رویکرد کیفی با استفاده از روش ۶ مرحله ای گرانهیم و لاندمن جهت تحلیل محتوای ۵۸ منبع و شناسایی تعیین کننده های اجتماعی سلامت در سطح خرد انجام شد. در ادامه از رویکرد کمّی دلفی فازی و نگاشت ادراکی فازی جهت تعیین اولویت و اثرات متقابل استفاده شد. به این منظور ابتدا عوامل شناسایی شده توسط ۱۵ نفر از خبرگان دانشگاهی و اجرایی در حوزه سلامت، به روش دلفی فازی غربال شد و در ادامه ۶ نفر از این متخصصان به صورت هدفمند جهت تعیین روابط میان عوامل انتخاب شدند. یافته ها: ابتدا ۸۳ تعیین کننده شناسایی شده در دو دسته سطح فردی با ۷ زیرمجموعه وضعیت خانوادگی، شروع زندگی سالم، تکامل دوران کودکی، گرادیان اجتماعی، رفتارهای فردی، سلامت معنوی و روانی، برنامه های طول زندگی و سطح محلی با ۴ زیرمجموعه محیط زیستی و شیمیایی، محیط فیزیکی، زیرساخت منابع شهری، محیط اجتماعی طبقه بندی شد. پس از ترسیم نقشه شناختی فازی و تعیین روابط علّی میان عوامل، محیط اجتماعی و رفتارهای فردی با درجه مرکزیت ۱۲/۱۰ و ۱۱/۴۳ بیشترین اهمیت را در بین سایر عوامل داشت. نتیجه گیری: یافته های این تحقیق با ارائه نقشه فازی، روابط کمی میان عوامل را مشخص کرده و به سیاست گذاران کمک می کند اولویت ها و پیوند بین بخش ها را برای توسعه و اجرای سیاست های سلامت محور در همه بخش ها درک نمایند.