بررسی رویکرد دوسویه در زبانشناسی بالینی با آسیب زبانی
نویسندگان
1 استادیار پژوهشکدۀ زبانشناسی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی
doi
چکیده
از آنجاکه در داخل کشور مطالعات اندکی در حوزۀ زبانشناسی بالینی انجام شده است، معرفی و گسترش این حوزه، نه تنها میتواند راهگشای خوبی در بررسی اختلالهای گفتار و زبان باشد، بلکه میتواند مبنایی برای بررسی فرضیهها و نظریههای زبانشناسی نیز باشد. در پژوهش حاضر برای نشان دادن و تبیین رویکرد دوسویۀ پژوهش در زبانشناسی بالینی، ویژگیهای کاربردشناسی و نحوی شش کودک مبتلا به آسیب ویژه زبانی بررسی شد. در این پژوهش علاوه بر استفاده از زبانشناسی برای تشخیص ویژگیهای این افراد، از دادههای بالینی بهدست آمده برای تبیین یک نظریۀ زبانی استفاده گردید. ابتدا آزمون آسیب ویژه زبانی، آزمون رشد زبان و نمونۀ گفتاری از 6 کودک مبتلا به آسیب ویژه زبانی و 6 کودک همتای زبانی و 6 کودک همتای سنی گرفته شد. همۀ کودکان شرکت کننده دوزبانۀ فارسی-آذری بودند. سپس از دادههای بهدست آمده هم برای نشان دادن مشخصههای زبانی این کودکان و هم بررسی نظریۀ زبانی استفاده گردید. بررسی ویژگیهای تصریفی و ارجاعی در کودکان مبتلا و مقایسۀ آنها با کودکان هنجار نشان داد که کودکان مبتلا از نظر دستوری (تکواژهای تصریف زمانی) نسبت به همتایان زبانی نیز ضعیف هستند اما در ویژگیهای کاربردشناسی (ارجاعی) تفاوت معناداری بین دو گروه مشاهد نشد. درضمن وجود آسیب دستوری و صحت کاربردشناختی در کودکان مبتلا به آسیب ویژۀ زبانی تأییدی بر حوزهای بودن زبان است و نشان میدهد استفاده زبانشناسی در بررسی اختلالها و از دادههای زبانی در بررسی فرضیهها و نظریههای زبانشناختی بسیار مؤثر و نتیجه بخش است.