ظهور انسان کامل عرفانی در کهن¬الگوی زال
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری گروه زبان وادبیات فارسی،واحد ایذه، دانشگاه آزاداسلامی،ایذه،ایران.
2 استادیار گروه زبان وادبیات فارسی،واحد ایذه، دانشگاه آزاداسلامی،ایذه،ایران.نویسنده مسئول
3 استادیار گروه زبان وادبیات فارسی،واحد ایذه، دانشگاه آزاداسلامی،ایذه،ایران.
doi
چکیده
اسطوره و عرفان پیوندهای ریشهای و قابل¬مطالعه دارند. نظریۀ یونگ دربارۀ کهن الگوها و نظریۀ عرفان دربارۀ انسان کامل نمونۀ جالبی از این پیوند است که در این مقاله به آن پرداخته¬میشود. در داستان زال، کهن¬الگوی پرواز به شیوهای کامل پیوند اسطوره و عرفان را بروز میدهد. انسان کامل چون زال و رستم باید هفت خان شهر عشق را با جدال دشوار پشت سر بگذارد تا به نور برسد. در این مقاله به شیوۀ کتابخانهای و با استناد به منابع دست اول به تحلیل مقایسۀ کهن الگوهای اساطیری داستان زال و انسان کامل در عرفان رفته و نشان¬داده¬میشود که ارتباط معنایی در بین آنها بسیار فراوان است و آنچه در شاهنامه برای معرفی یک قهرمان مانند زال به چشم میخورد از ویژگیهای مشترک اسطوره و عرفان است که در قالب کهن الگوهای یونگ قابل جمع آوری میباشد. نتیجۀ این تطبیق به ریشۀ واحد فرهنگ بشری در صورتهای مثالی اولیه است که اگرچه در حوزههای متفاوتی در فرهنگهای مختلف یا ادیان در ظاهر جداگانه مطرح¬گردیده¬است در اساس از منبعی واحد سرچشمه میگیرد که مثالی برای سرچشمۀ واحد ادیان و عرفان و اساطیر نیز میباشد. کلیدواژهها: عرفان، اسطوره، کهن الگو، انسان کامل، شاهنامه، پیر خردمند.
