همزیستی اسطوره و عرفان ایرانی با تأملی بر داستان ارداویراف¬نامه (مطالعه موردی: عدد سه و هفت)

نویسندگان

1 استادیار گروه تاریخ، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران. Yousefvand@pnu.ac.ir

doi
https://doi.org/10.71502/mysticism-2025-1209977
چکیده

اساطیر به¬صورت خواسته و ناخواسته نقش مهمی در حفظ ادیان باستان ایفامی¬کنند. هنگامی که بر اثر جریانات تاریخی دین یک ملت عو¬ض¬¬می¬شود در این میان خدایان، قهرمانان ملی و مذهبی و اساطیر باستانی که اصولاً بر مبنای باورها و اعتقادات یک ملت شکل¬گرفته¬اند و در ذهن و فکر و اندیشه مردم ریشه¬ای دیرینه دارند به یکباره حذف¬نمی¬شوند بلکه غالباً در لایه¬های دین جدید دچار همزیستی شده و به حیات خود ادامه¬می¬دهند. بنابراین ممکن است تغییر شکل¬ دهند اما از بین نخواهندرفت. در این گفتار چند مشخصه بارز اساطیر و عرفان ایرانی با مطالعه موردی عدد سه و هفت و تأملی بر داستان ارداویراف¬نامه مورد بحث و بررسی قرارگرفته¬است. سوال اصلی تحقیق عبارت است از اینکه چه رابطه¬ای بین اساطیر و عرفان ایرانی وجوددارد؟ فرضیه مورد بحث عبارت است از اینکه اساطیر ایرانی در طی ادوار مختلف، حوادث گوناگون، ظهور و بروز ادیان مختلف و تهاجمات گوناگون هویت خود را حفظ¬نموده و با عرفان ایرانی دچار همزیستی شده و با تغییرات جزئی به حیات خود ادامه¬داده¬است. بنابر این با رمزگشائی از متون، داستان¬ها و مباحث سیر و سلوک عرفانی می¬توان¬گفت بین این دو رابطه مستقیم وجود دارد. این مقاله با روش توصیفی تحلیلی به بیان سوال تحقیق و فرضیه متناظر با آن می¬پردازد. ¬کلیدواژه‌ها: ایران باستان، اساطیر، عرفان ایرانی، ارداویراف¬نامه، عدد سه و هفت.