تحلیل عادت‌های رفتاری شیوه انتخاب سفر در حمل‌ونقل کلان‌شهر تبریز

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری دانشکده جغرافیا و برنامه ریزی، گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

2 استاد دانشکده جغرافیا و برنامه ریزی، گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

3 استاد دانشکده جغرافیا و برنامه ریزی، گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

doi
چکیده

عادات سفر نقش کلیدی در انتخاب شیوه سفر دارند به‌گونه‌ای که ساختاربندی و هدایت تمایلات کاربران بر اساس منافع جمعی منجر به شکل‌بندی ارگانیک ظرفیت‌های برنامه‌ریزی حمل‌ونقل شهری می‌شود. هدف این مقاله، شناسایی الگوی دائمی استفاده از شیوه‌هایحمل‌ونقل خصوصی وعمومی درجهت برنامه‌ریزی رفتار حمل‌ونقل کلان‌شهر تبریز هست. بدین منظور ازروش خوشه‌ای برای طبقه‌بندی مسافران بر اساس شاخص عادت یا تکرار مدل خاص سفر استفاده‌شده است. روش‌شناسی مقاله، توصیفی، تحلیلی و پیمایشی است. جمع‌آوری داده‌ها در قالب پرسش نامه و اخذ نظرات در حوزه جابجایی عمومی در سطح شهر تبریز صورت گرفت. برآورد نمونه‌ها با استفاده از فرمول کوکران برابر با 1100 نفر برای 166 حوزه ترافیکی تبریز به‌صورت نمونه‌گیری خوشه‌ای یک مرحله‌ای و به‌صورت تصادفی تعیین گردید و با آزمون‌های واریانس چند متغیری تجزیه‌وتحلیل گردید. بر اساس یافته‌های تحقیق هفت الگو شیوه انتخاب سفر شناسایی شد که دراین‌بین کاربران باقابلیت تغییر شیوه سفر و کاربران حمل‌ونقل عمومی، خوشه‌های کلیدی به شمار می‌روند که رفتار و ویژگی‌های متفاوتی را نسبت به سایر خوشه‌ها نشان می‌دهند. بنابراین این تفکر که الگوهای مختلف شیوه سفر مسافران ممکن است در جهت اثربخشی برنامه‌های حمل‌ونقل به روش‌های متفاوت متمایل شوند را تایید می‌کنند.