بررسی تأثیرپذیری نظامی از بارقه‌های عرفانی منظومه «ویس و رامین»

نویسندگان

1 استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد کرمان، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمان، ایران.

2 دانشجوی دکتری گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد بردسیر، دانشگاه آزاد اسلامی، بردسیر، ایران.

3 استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد بردسیر، دانشگاه آزاد اسلامی ، بردسیر، ایران. نویسنده مسئول: hooshmandesfandyarpour@gmail.com

doi
https://doi.org/10.71502/mysticism-2026-1226673
چکیده

چکیده ادبیات فارسی، یکی از غنی‌ترین و متنوع‌ترین¬ها در مجموعه ادبیات‌ جهان است که در آن عرفان و عشق جایگاه ویژه‌ای دارند. این ادبیات به مرور زمان به تبلور عرفانی خود دست¬یافته و شاعران بزرگی همچون نظامی گنجوی و فخرالدین اسعد گرگانی به تعمیق و گستردگی این مباحث پرداخته‌اند. این مقاله، با روش توصیفی – تحلیل به بررسی بارقه‌های عرفان اسلامی در اشعار نظامی و منظومه «ویس و رامین»گرگانی پرداخته و تأثیرپذیری نظامی از این اثر کلاسیک در مباحث عرفانی را بررسی¬خواهدکرد. به این ترتیب، هدف پژوهش، بررسی تأثیرپذیری نظامی از مضامین و مؤلفه¬های عرفانی منظومه «ویس و رامین» است. از نتایج پژوهش، می¬توان به این اشاره¬کرد که منظومه «ویس و رامین» به¬عنوان یکی از اثار ادبی و تاریخی برجسته ایران، دارای عناصر فراوانی از عشق، عرفان و اسطوره‌شناسی است که تأثیرگذاری قابل¬توجهی بر ادبیات و فرهنگ ایرانی داشته¬است. نظامی، با بهره‌گیری از عناصر و مؤلفه‌های عرفانی در ویس و رامین، به خلق آثاری پرداخته¬است که نمایانگر عمق تفکر و اندیشه عرفانی اوست. این تأثیرپذیری نشان‌دهنده ارتباط و پیوستگی عمیق بین آثار بزرگ ادبیات فارسی و تداوم و تکامل مباحث عرفانی در طول زمان است.