فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

عشق موهبتی است الهی که هر انسانی آن را به گونه‌ای متفاوت تجربه¬می‌کند. کامل‌ترین نوع آن، عشق الهی است که عرفای بسیاری از آن سخن¬گفتند‌ و برای مشروعیّت بخشیدن به سخنان خویش، از آیات قرآن بهره¬گرفته‌اند. آنان برای بیرون کشیدن معنای عشق از آیات قرآن کریم بر تجربۀ شهودی خود تکیه¬کردند و مفاهیم و معنای قرآنی را گسترش¬داده‌اند. از آن¬جاکه عرفا، نگرشی متفاوت و زیباگرایانه به قرآن دارند؛ بر این باورند با تأویل ذوقی به روحِ معنای آیات دست‌یافتند و به رابطۀ عاشقانه میان حق و خلق اشاره¬کردند. روح¬الارواح نیز که نثری عاشقانه دارد؛ از این قاعده مستثنی نیست. سمعانی همانند بسیاری از عرفای دیگر، کلید وجودی انسان را در عشق خداوند به انسان و عشق انسان به خداوند جستجوکرده و بر عشق و رحمت پروردگار تأکید فراوان کرده‌است. استفادۀ گسترده و متنوّع سمعانی از آیات قرآن و شیوه‌های مختلف تفسیر و تأویل آن و هم¬چنین شیوۀ تصوّف او، بابی در زمینۀ تأویل به روی محققان می‌گشاید. این پژوهش با بررسی آیات قرآن و چگونگی تأویل آن¬ها، به تبیین معرفت‌شناسی، وجودشناسی و هستی‌شناسی عشق در روح‌الارواح پرداخته و با توجه به مفهوم اصلی کتاب، آفرینش انسان و تشریف او به مخلوقات دیگر، تأویل آیات در زمینۀ هستی‌شناسی عشق را برجسته‌تر معرّفی¬کرده¬است. مقالۀ حاضر، به روش توصیفی_ تحلیلی انجام-گرفته و برای جمع‌آوری اطلاعات از روش کتابخانه‌ای استفاده شده‌است.