شناسایی عوامل کلیدی توسعه شهری با رویکرد آینده پژوهی (مطالعه موردی: شهر ساری)
نویسندگان
1 استادیار گروه علوم اجتماعی، دانشگاه فرهنگیان، رشت، ایران
2 مربی گروه علوم اجتماعی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران
3 دانش آموخته دکتری جغرافیا و برنامه ریزی شهری، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
4 استادیار گروه علوم اجتماعی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران
doi
چکیده
اگرچه رشد شهری پدیده ای مرسوم است، اما الگوها و عوامل محرک آن نسبتاً نامعلوم است و مجموعه عوامل جامعی که بتوانند فرآیند رشد شهری را شرح دهند، به دلیل منحصر به فرد بودن خصوصیات شهرها وجود ندارد. هدف از پژوهش حاضر شناسایی عوامل کلیدی توسعه شهری در ساری با رویکرد آیندهپژوهی بوده است که روش تحقیق به لحاظ ماهیت توصیفی- تحلیلی بوده و به لحاظ هدف کاربردی میباشد. برای جمعآوری دادهها از اسناد و مطالعات کتابخانهای و برداشتهای میدانی استفاده شده است در مرحله دوم با استفاده از تکنیک تأثیرات متقابل (روش تحلیل ساختاری) امتیازدهی و در محیط نرمافزار MICMAC مورد تحلیل قرار گرفت و در نهایت عوامل پیشران و کلیدی توسعه شهری با توجه امتیاز تأثیرگذاری و تأثیرپذیری مستقیم انتخاب شد. نتایج حاصل از این پژوهش حاکی از آن است که سیستم توسعه شهری ساری، سیستمی پایدار بوده است و عوامل "سازمانهای مشارکتکننده در مدیریت و توسعه شهری" و "سیاستهای به کار رفته برای یارانهها و کنترل قیمتها که هرچند تصمیمگیری در این خصوص بر عهده دولت است، ولی به شدت توسعه شهری را دستخوش تحول میکند" اصلیترین عوامل تأثیرگذار توسعه شهر ساری میباشند. همچنین عامل "ساماندهی محورهای ویژه گردشگری با استفاده از کیفیتهای محیطی و کریدورهای دید و منظر" اصلیترین عامل در موقعیت ریسک شهر ساری بوده و اصلیترین مؤلفه اهرمی ثانویه، "میزان رشد ترافیک" است که می-تواند به عنوان محرک توسعه مورد استفاده قرار گیرد.
