فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

این پژوهش با هدف بررسی نقش سایه در تعدیل عوارض ناشی از تنش خشکی بر فیزیولوژی نونهال‌های بنه ( Pistacia atlantica Desf . ) در تابستان 1395 و در ایستگاه تحقیقات البرز کرج انجام شد. نونهال‌های بنه در شرایط تیمارهای تنش خشکی (در سه سطح فاقد تنش، تنش متوسط و تنش شدید) و سایبان مصنوعی (در سه سطح فاقد سایه، سایه کم و سایه متوسط) در قالب طرح کرت‎های خردشده با پایه بلوک‎های کامل تصادفی قرار گرفتند. پس از گذشت یک ماه، مشخصه‌های فیزیولوژی برگ شامل محتوای نسبی آب، محتوای قندهای محلول و پرولین، غلظت رنگیزه‌های گیاهی، فعالیت آنزیم کاتالاز و نرخ نشت الکترولیت اندازه‌گیری شدند. تنش خشکی باعث کاهش شدید محتوای نسبی آب و غلظت کلروفیل کل،‌ a و b برگ شد. در مقابل، سایه با تعدیل تنش خشکی، مقدار مشخصه‌های مذکور را به‌‌طور معنی‌داری افزایش داد. تنش خشکی باعث تحریک مکانسیم‌های مقاومت در نونهال‌های بنه شد و محتوای پرولین، کاروتنوئید و فعالیت آنزیم کاتالاز افزایش معنی‌داری پیدا کردند، اما سایه باعث کاهش معنی‌دار این مشخصه‌ها و همچنین نسبت کلروفیل a/b شد. برهمکنش سایه و تنش خشکی بر مشخصه‌های کلروفیل a و فعالیت آنزیم کاتالاز معنی‌دار بود و تیمارهای تنش خشکی پاسخ‌های متفاوتی به سایه نشان دادند. به‌طور کلی، نتایج این پژوهش حاکی از نقش مثبت سایه در تعدیل تنش خشکی بر نونهال‌های بنه بود.