فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مقدمه: نقش شهرهای کوچک در حوزه­های روستایی و توسعه این مناطق بر کسی پوشیده نیست. کارکرد شهرها در عرصه­ هایی چون خدمات رسانی، تبادل عوامل تولید و ایفای نقش مکمل در توسعه مناطق روستایی بروز می­یابد. در این راستا برنامه­ریزان در کشورهای در حال توسعه به مسائلی چون تمرکززدایی فضایی، کاهش نابرابری­های منطقه­ای، دوگانگی شهری - روستایی توجه ویژه داشته  و به دنبال اتخاذ راهبردهایی برای برون رفت از این مشکلات هستند. هدف : تحليل كاركردهاي شهري در توسعه روستايي شهرستان رودبار است. روش‌شناسی تحقیق: داده­های مورد استفاده در تحقیق شامل  شاخص جمعیتی نظیر تعداد، خانوار و نرخ رشد در طول دوره ­های  سرشماری  1345 تا 1395 است. در این پژوهش با استفاده ازمدل­های کمی آنتروپی و کشش­پذیری به ارزیابی نقش7 شهر: رودبار، منجیل، لوشان، جیرنده، بره­سر و توتکابن در توسعه روستاهای مجاور آن پرداخته شده است. قلمرو جغرافیایی پژوهش: محدوده مورد مطالعه در این تحقیق شهرستان رودبار در استان گیلان است. یافته ­ها: یافته­های تحقیق نشان می­دهد که  شهر بره­سر، توانسته است تاثیر مطلوبی در توزیع متعادل و متوازن جمعیت و استقرار سکونتگاه­های روستایی حوزه نفوذ خود داشته باشد و حوزه نفوذ خود را به سوی تعادل در سلسله مراتب شهری و توزیع فضایی سوق دهد. شهر توتکابن و منجیل نیز تا حدودی توانسته است تعادل را در سلسله مراتب شهری بوجود آورد.  ولی شهرهای رستم­آباد، رودبار، لوشان و جیرنده عامل ایجاد تمرکز جمعیت شده­اند. همچنین مشخص گردید که در شهرهای شهرستان، تمرکز جمعیت به واسطه وجود خدمات اقتصادی – اجتماعی بیشتر است. نتایج: شهرهای کوچک و متوسط شهرستان رودبار در تجهیز خدمات زیربنایی و امکانات نواحی روستایی پیرامون خود تاثیرگذار بودند.. بین فاصله از مراکز شهری و کیفیت شبکه­های ارتباطی با تحولات کالبدی و اقتصادی جامعه روستایی ناحیه رابطه وجود دارد. افزایش دامنه نفوذ و عملکرد فضایی شهرهای شهرستان رودبار باعث شده تا این شهرها جایگاه خود را در نگهداشت جمعیت به عنوان نیروی کار در اقتصاد روستاهای حوزه نفوذ ایفا نمایند.