اثر پیش تیمار زیستی بر خصوصیات جوانه‌زنی عدس (Lens culinaris Medik) در دماهای مختلف

نویسندگان

1 عضو هیئت علمی گروه زیست شناسی- دانشکده علوم پایه- دانشگاه صنعتی خاتم الانبیاء بهبهان

2 گروه زیست شناسی دانشگاه صنعتی خاتم الانبیا بهبهان

3 دانشجوی کارشناسی زیست شناسی دانشگاه صنعتی خاتم الانبیا بهبهان

4 دکتری فیزیولوژی گیاهی، پژوهشکده تعلیم و تربیت، آموزش و پرورش، خوزستان، اهواز

doi
10.30495/jsr.2022.1945811.1227
چکیده

در این پژوهش برهم‌کنش عصاره جلبک دریایی آسکوفیوم نودوسوم و تغییرات دمایی بر پارامترهای جوانه‌زنی و رشدی گیاه عدس (رقم گچساران) به صورت فاکتوریل و در قالب طرح کاملاً تصادفی با 3 تکرار در دانشگاه خاتم الانبیاء بهبهان مورد بررسی قرار گرفت. تیمارهای مورد بررسی شامل: عصاره جلبک دریایی در سطوح صفر، 5/1، 5/2، 5/3 و 5/4 درصد حجمی و دما در 3 سطح 20، 25 و 30 درجه سانتی‌گراد در نظر گرفته شد. تیمارهای دمایی مشابه با شرایط طبیعی فصل پاییز در استان خوزستان انتخاب شد. نتایج این مطالعه نشان داد که دماهای 20 و 30 درجه سانتی‌گراد در مقایسه با دمای 25 درجه سانتی‌گراد موجب کاهش معنی‌دار تمامی صفات مورد بررسی شد. عصاره جلبک دریایی در تیمار 5/2 درصد حجمی در کلیه تیمارهای دمایی (20، 25 و 30 درجه سانتی‌گراد) در مقایسه با شاهد موجب افزایش معنی‌دار قدرت جوانه‌زنی، شاخص بنیه بذر، آندوسپرم مصرفی، طول ساقه‌چه و گیاهچه، وزن خشک ساقه‌چه و ریشه‌چه شد. سطوح بالای عصاره جلبکی (سطح 5/4 درصد حجمی) در مقایسه با سطح شاهد اثرات منفی معنی‌داری بر درصد و سرعت جوانه‌زنی، شاخص بنیه بذر، طول گیاهچه، وزن خشک ساقه‌چه، طول ساقه‌چه و ریشه‌چه داشت. با توجه به کشت پاییزه عدس و نوسانات دمایی در این فصل (محدوده دمایی 20 تا 30 درجه سانتی‌گراد) کاربرد عصاره جلبک دریایی آسکوفیلوم نودوسوم به عنوان یک کود زیستی قابل دسترس و ارزان قیمت جهت بهبود پارامترهای جوانه‌زنی و رشدی بذر عدس و نیز استقرار مناسب گیاهچه در محدوده دمایی فوق توصیه می‌گردد.