اثر آللوپاتیک یونجه بر خصوصیات جوانهزنی و رشد علفهای هرز بارهنگ پهن برگ و قدومه شیرازی
نویسندگان
1 کارشناسی ارشد، فیزیولوژی گیاهان زراعی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد مهاباد، ایران
2 دکترای فیزیولوژی گیاهان زراعی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شاهد تهران. ایران
3 دانشیار فیزیولوژی گیاهان زراعی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد مهاباد، ایران،
doi
https://doi.org/10.71544/seedresearch.2023.980848چکیده
آللوپاتی یک پدیده بیولوژیکی سنتز و دفع ترکیباتی است که میتواند بر رشد موجودات مختلف، یعنی گونههای گیاهی تأثیر بگذارد. در این مطالعه اثر آللوپاتیک عصاره آبی یونجه (Medicago sativa L.) بر جوانهزنی و رشد گیاهچه دو گونه علف هرز بارهنگ پهن برگ (Plantago major) و قدومه شیرازی (Sisymbrium officinale) انجام گرفت. تیمارهای آزمایش شامل اندامهای مختلف (برگ، کل اندام هوایی و ریشه) با غلظتهای مختلف (صفر (شاهد)، 25 و 50 درصد) بودند. آزمایش به-صورت فاکتوریل در قالب طرح پایه کاملاً تصادفی و با سه تکرار در آزمایشگاه دانشکده کشاورزی دانشگاه آزاد اسلامی، واحد مهاباد در سال 1394 اجرا گردید. نتایج حاصل از آزمایشگاه نشان داد که غلظتهای عصاره آبی اندامهای مختلف یونجه تأثیر معنیداری در صفات جوانهزنی مانند درصد، سرعت و متوسط جوانه دو گونه علف هرز مورد پژوهش داشت. همچنین صفات رشدی وزن خشک و طول ریشهچه و ساقهچه نیز تحت اثر غلظتهای مختلف عصاره آبی اندامهای گیاه یونجه قرار گرفتند. افزایش غلظت عصاره آبی یونجه، موجب کاهش ویژگیهای جوانهزنی بذر علفهای هرز بارهنگ و قدومه شد، همچنین صفات وزن خشک ریشهچه و ساقهچه، طول ریشهچه و ساقهچه در 25 درصد روند شدید کاهشی داشت که در عصاره آبی تهیه شده از ریشه یونجه این کاهش بیشتر بود. بهطور کلی مشاهده شد که عصاره آبی ریشه یونجه موجب اثر منفی بر جوانهزنی بذور دو علف هرز گردید و که میتواند جوانهزنی و رشد علفهای هرز را محدود کند.