پیوند شریعت و مشروطیت از دیدگاه غروی نائینی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری علوم سیاسی وروابط بین الملل،واحد تبریز ،دانشگاه آزاد اسلامی،تبریز ، ایران

2 استادیار، گروه معارف اسلامي، واحدتبریز،دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز ،ایران(نویسنده مسئول) samadivand@iaut.ac.ir

3 استادیار گروه علوم سیاسی ، واحد شبستر، دانشگاه آزاد اسلامی، شبستر، ایران

4 گروه علوم سیاسی دانشگاه تبریز ، تبریز، ایران.

doi
چکیده

محمدحسین غروی نائینی نظریه¬پرداز مشروطه ایران تلاش کرد تا تئوري مشروطیت را از دیدگاه شیعه¬گري بیان و تحلیل کند . وی در بیان آراء و اندیشه مشروطه¬خواهی خود ، توجهی به نقاط اساسی اختلاف میان اسلام و نظام مشروطه نداشته است . هدف اصلی این تحقیق ، تحلیل پیوند شریعت و مشروطیت از دیدگاه غروی نائینی و روش پژوهش اسنادی به شیوه توصیفی- تحلیلی بود . یافته‌های بدست آمده نشان داد که نیاز تجددطلبان به حمایت علما و بافت مذهبی جامعه ایران، سبب شد که روحانیت به برخی از جنبه‌هاي تضاد میان نظام مشروطه و بنیادهاي اساسی اسلام بی‌توجه بمانند و با توجه به ناآشنایی با زبان‌هاي اروپایی و قلت منابع در زبان¬هاي عربی و ترکی، نتوانستند اطلاعاتی از مفاهیم بنیادین مندرج در مشروطیت به دست آورند. از دیدگاه نائینی حکومت مشروطه به رغم آن که حق امام عصر را پایمال می‌سازد اما در عهد غیبت با توجه به عدم تکوین پایه‌هاي نظري حکومت دینی بیش از هر حکومت دیگري می‌تواند با اسلام هماهنگی داشته باشد. وی در شرایط آن زمان با حفظ اعتقاد دینی و پذیرش برخی از دستاوردهاي فکري چاره‌اي جز تلفیق برخی از عناصر فرهنگی غرب با فرهنگ سنتی نداشت و در راستای تحولات اندیشه سیاسی پس از جنبش مشروطه تاثیرات زیادی داشت. او و همفکرانش اندیشه سیاسی تشیع را غنا بخشیدند.

کلیدواژه‌ها