برآورد میزان کربن ترسیبشده توسط گونه آتریپلکسکانیسنس در واحد سطح و نیز بررسی ارتباط میزان ترسیبکربن با عوامل خاک و پوشش گیاهی در منطقه چشمهعلی قزوین (Atriplex canescens)
نویسندگان
1 استادیار گروه جنگلداری، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، لرستان، ایران.
2 دکتری جنگلشناسی و اکولوژی جنگل، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، لرستان، ایران. *(مسوول مکاتبات
doi
چکیده
اکوسیستمهای مرتعی به دلیل دربرداشتن بخش قابل توجهی از اراضی جهان، پتانسیل بالایی در ترسیبکربن دارند. این تحقیق به بررسی پتانسیل ترسیبکربن گونه آتریپلکس کانیسنس (Atriplex canescens) که در منطقه چشمهعلی در استان قزوین که در قالب بلوکهای کاملاً تصادفی و در سه تکرار کاشته شده بود، می پردازد. نمونهبرداریها از تیمارهای اصلی فواصل کاشت بوته (تراکم) در دو سطح 2×2 متر و 4×4 متر که هر تیمار اصلی شامل تیمارهای فرعی ارتفاع هرس در چهار سطح تیمار نظیر بدون هرس یا شاهد، هرس کامل یا کفبر، هرس از ارتفاع 20 سانتیمتر و هرس از ارتفاع 40 سانتیمتر بودند صورت گرفت. مقادیر کربن در بیوماس هوایی، زیرزمینی و خاک به تفکیک تیمارهای اصلی و فرعی محاسبه گردید. نتایج نشان داد که اختلاف معنیداری بین کربن زیتوده هوایی و زیرزمینی درواحد سطح در تیمار اصلی تراکم 2×2 متر از تراکم 4×4 متر وجود دارد. همچنین تیمارهای بدون هرس (شاهد) و هرس از ارتفاع 40 سانتیمتر با قرار گرفتن در یک سطح، نسبت به سایر تیمارهای ارتفاع هرس وضعیت بهتری داشتند. بین تیمارهای اصلی تراکم و همچنین تیمارهای فرعی ارتفاع هرس بهلحاظ ترسیبکربن کل خاک اختلاف معنیداری وجود ندارد. میانگین ترسیب کربن کل در تراکم 2×2 متر، 16/59 تن در هکتار و در تراکم 4×4 متر، 81/59 تن در هکتار بوده است. تجزیه همبستگی نشان داد که بین میزان کربن ترسیب شده کل و کربن آلی رابطه مثبت و معنی داری وجود دارد. بنابراین میتوان بیان داشت که مدیریت مناسب اراضی مرتعی، تأثیر قابل توجهی در افزایش ذخیرهکربن در گیاه و خاک خواهد داشت.