فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

زمینه و هدف: در سرتاسر جهان، کشورها به طور فزاینده ای در حال شهری شدن هستند است ولی خدماتی که پاسخگوی نیازهای مختلف آنها باشد، به گونه ای مناسب، پاسخگوی شهروندان نیست. لذا یکی از مهم ترین دغدغه های برنامه ریزان و مدیران شهری، نحوۀ توزیع و تخصیص منابع و خدمات شهری به صورت عادلانه در سطح مناطق مختلف شهر برحسب نیازهای جامعۀ شهری می باشد. توزیع بهینۀ خدمات، ارتباط مستقیمی با برنامه ریزی کاربری اراضی دارد. این مقاله با هدف بررسی نحوه توزیع عوامل کاربری اراضی شهری از منظر عدالت اجتماعی در نواحی مختلف شهر سبزوار صورت گرفته است. روش بررسی: روش تحقیق تحلیلی-تطبیقی بوده و از تکنیک های آماری و مدل های کاربردی امتیاز استاندارد شده و نزدیکترین مجاورت یا (همسایگی) استفاده شده است. یافته ها: نتایج تحقیق نشان می دهد که شهر سبزوار در مقایسه با سرانۀ پیشنهادی طرح جامع سال 1388 و سرانه های رایج در کشور فاصلۀ زیادی دارند. و در مقایسه با طرح جامع شهر سبزوار، با کمبود 84/9 مترمربّعی در کاربریهای خدماتی(تجاری، آموزشی، آموزش عالی، فرهنگی، مذهبی، اداری، بهداشتی- درمانی، پارک و فضا سبز، ورزشی) خود مواجه می باشد. همچنین توزیع فضایی خدمات شهری در نواحی 13 گانۀ آن حالت نامتعادلی را نشان می دهد به گونه ای که ناحیۀ 13 و 7 برخوردارترین این نواحی و ناحیۀ 11 محروم ترین ناحیه از نظر خدمات عمومی می باشد و براساس مدل مشخص شد که الگوی توزیع کاربری ها در سطح شهر بر اساس الگوی کاملاً خوشه ای توزیع شده اند، یعنی تجمّع و تمرکز برخی از کاربری ها در یک مکان بیشتر از مکان های دیگر است و فقط کاربری فرهنگی الگوی تصادفی و کاربری نظامی و انتظامی دارای الگوی یکسان و منظم می باشد. بحث و نتیجه گیری: با توجه به پژوهش حاضر مسئولین باید سعی کنند فرصت های برابر از حیث دسترسی به خدمات شهری را خلق نمایدو همچنین با استفاده از فضای باز نظیر اراضی بایر به منظور رفع کمبودهای هر ناحیه و ایجاد فضای زندۀ شهری تلاش نمایند تا توزیع خدمات و تسهیلات متناسب با جمعیّت ناحیه و شعاع دسترسی باشد. و کاربری ها به طور متوازن و متناسب با جمعیّت در بین نواحی توزیع شوند.