فرابینی وضعیت پسماند شهر یزد با استفاده از مدل D.P.S.R و تدوین راهبردهای مدیریت پسماند
نویسندگان
1 دانشیار جغرافیا و برنامهریزی شهری ، پردیس علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه یزد
2 دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامهریزی شهری دانشگاه یزد
3 کارشناس ارشد جغرافیا و برنامهریزی شهری، شهرداری یزد
doi
چکیده
زمینه هدف: با افزایش جمعیت شهرها، افزایش رفاه، مصرفگرایی و تغییر الگوی زندگی مردم مقدار پسماند تولیدی افزایش داشته است. عدم مدیریت صحیح پسماند مشکلات زیست محیطی فراوانی به وجود خواهد آورد. هدف تحقیق ارزیابی و شناخت وضعیت موجود پسماند شهر یزد، تبیین و تحلیل نقاط قوت و ضعف سیستم پسماند و تدوین راهبردهای مدیریت پسماند این شهر میباشد.روش بررسی: پژوهش توصیفی- تحلیلی میباشد. جامعه مورد مطالعه شهر یزد و روش گردآوری اطلاعات به صورت میدانی و کتابخانهای است. وضعیت پسماند با مدل D.P.S.R مورد بررسی قرار گرفته است. نیروهای محرکه شامل جمعیت، رفاه خانوار و تغییر الگوی مصرف میباشد. عوامل فشار اماکن تجاری، اداری، آموزشی، فرهنگی، کارگاههای صنعتی، مراکز بهداشتی و درمانی میباشد. پس از بررسی نیروهای محرکه و عوامل فشار به تشریح وضعیت موجود پرداخته شده است. جهت ارائه پاسخها از مدل سوات استفاده گردیده است.یافتهها: نتایج تحقیق نشان داد منطقه 2 با بیشترین تراکم ، بیشترین مقدار تولید پسماند را دارد. سرانه پسماند منطقه 1، پایینتر از سایر مناطق میباشد. سرانه پسماند در منطقه 3، بالاتر از سایر مناطق شهر میباشد. اجرای برنامه تفکیک از مبدأ، مهمترین قوت و عدم مشارکت شهروندان در تحویل به موقع پسماند مهمترین ضعف به شمار میآید. پایین بودن سرانه پسماند و ایجاد اشتغال پایدار با استفاده از صنعت بازیافت، مهمترین فرصتها میباشند. نگرش منفی مردم به مشاغل وابسته به پسماند و همکاری ناکافی سایر ارگانها از مهمترین تهدیدها میباشند.بحث و نتیجهگیری: میتوان نتیجهگیری نمود تراکم جمعیت منجر به تولید پسماند بیشتر میشود اما ترکیب پسماند به وضعیت رفاهی شهروندان بستگی دارد. مقایسه پسماند تر و خشک در شهر یزد در سال های 1385 و 1394 بیانگر آن است که میزان پسماند خشک نسبت به پسماند تر افزایش یافته که خود نشان از تغییر الگوی مصرف در شهر یزد میباشد.