فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

روده در پرندگان به‌عنوان یکی از مهم‌ترین اجزای دستگاه گوارش، نقش اساسی در هضم، جذب مواد غذایی، فعالیت‌های میکروبی و عملکردهای ایمنی ایفا می‌کند. تفاوت در نوع تغذیه، زیستگاه و شیوه زندگی پرندگان موجب بروز تنوع قابل‌توجهی در ساختار ماکروسکوپی و میکروسکوپی روده می‌شود. هدف از این پژوهش، بررسی و مقایسه ویژگی‌های هیستومورفولوژیک روده در پرنده آبچلیک به‌عنوان یک پرنده آبچر مهاجر و اردک خانگی مسکویی به‌عنوان یک پرنده اهلی می‌باشد. در این مطالعه، تعداد ۱۰ پرنده بالغ نر و ماده به‌صورت تصادفی انتخاب شدند. پس از بیهوشی و کالبدگشایی، نمونه‌های بافتی از روده تهیه و پس از تثبیت در فرمالین ۱۰ درصد، مراحل آماده‌سازی بافت شامل آب‌گیری، شفاف‌سازی، قالب‌گیری در پارافین و برش‌گیری انجام شد. مقاطع بافتی با روش هماتوکسیلین–ائوزین رنگ‌آمیزی شده و بررسی‌های میکروسکوپی و مورفومتریک صورت گرفت. نتایج ماکروسکوپی نشان داد که میانگین طول و عرض روده در اردک خانگی مسکویی به‌طور معنی‌داری بیشتر از پرنده آبچلیک است (05/0 > p ).  بررسی‌های میکروسکوپی بیانگر وجود چهار لایه اصلی مخاط، زیرمخاط، عضلانی و سروزی در روده هر دو پرنده بود، با این حال تفاوت‌هایی در ضخامت لایه‌ها، تراکم پرزهای مخاطی و میزان بافت لنفاوی مشاهده گردید. در مجموع، نتایج این پژوهش نشان می‌دهد که تفاوت‌های هیستومورفولوژیک روده در این دو پرنده احتمالاً ناشی از تفاوت در الگوی تغذیه، شرایط زیست‌محیطی و سازگاری‌های فیزیولوژیک آن‌ها می‌باشد.