فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

زمینه و هدف: شهرها سیستم‌های پیچیده‌ای هستند که در برابر تهدیدات ناشی از مخاطرات طبیعی آسیب پذیرند. این پژوهش با هدف شناسایی و تحلیل شاخص‌های تاثیر گذار بر تاب‌آوری شهری بم و مدلسازی وضعیت شهر از منظر توان تاب‌آوری در مقابله با زلزله به انجام رسیده است. روش بررسی: در گام اول با تشکیل گروه خبرگان متشکل از 19 نفر و تکمیل دو مرحله پرسشنامه به روش دلفی، 13 معیار و 35 زیرمعیار در قالب چهار مولفه اقتصادی، اجتماعی، اکولوژیکی و کالبدی جهت انجام تحلیل تاب‌آوری انتخاب شدند. مقایسات زوجی و تعیین اوزان نهایی به کمک روش تحلیل شبکه‌ای ANP و با استفاده از نرم افزار Super Decisions به انجام رسیده است. در گام بعدی، آمارهای 15 ساله معیارهای پژوهش جهت تکمیل معادلات ریاضی برای مرحله مدلسازی از سازمان‌ها و ارگان‌های ذی ربط جمع‌آوری گردید. در گام اخر مدل تاب‌آوری شهر بم با استفاده از نرم افزارStella Architect نسخه 3.2 برای مدت زمان 30 سال از 1385 تا 1415 ترسیم شد. یافته‌ها: نتایج نشان می‌دهد مولفه اکولوژیکی با وزن 439/0 بیشترین اهمیت را در تاب‌آوری شهر بم ایفا می‌کند. همچنین نتایج مدلسازی مشخص کرد شاخص تاب‌آوری شهر بم در مقابله با زلزله در سال 1401، رقمی برابر با 96/44 درصد می‌باشد. بحث و نتیجه‌گیری: با بررسی نتایج کسب شده می‌توان بیان کرد شهر بم از منظر تاب‌آوری شهری در مقابله با زلزله از شرایط ایده‌آلی برخوردار نیست و با توجه به سابقه لرزه خیزی منطقه، در صورت وقوع حوادث مشابه این شهر توان تاب‌آوری در شرایط بحرانی را نخواهد داشت.