سیاستگذاری بومی سازی پیام رسان های اجتماعی: عوامل کلیدی کوچ کاربران از پیامرسانهای خارجی به داخلی
نویسندگان
1 دانشیار گروه ارتباطات، دانشکده فرهنگ و ارتباطات، دانشگاه سوره، تهران، ایران؛
doi
10.22034/mr.2025.17139.5895چکیده
این پژوهش درصدد شناسایی عوامل کلیدی کوچ کاربران از پیامرسانهای خارجی به پیامرسانهای داخلی است. چارچوب مفهومی این پژوهش مدل مهاجرت PPM است. این پژوهش از نوع کیفی و روش آن تحلیل مضمون است. ابزار گردآوری اطلاعات این پژوهش مصاحبه نیمهساختارمند و پردازش دادههای کدگذاری سهگانه کینگ (1998) است. جامعه آماری خبرگان دانشگاهی و مدیران پیامرسانهای داخلی هستند که از بین آنها به روش هدفمند 21 نفر انتخاب و مصاحبه شدند. درمجموع مضامین بهدست آمده در قالب سه مضمون فراگیر عوامل ترغیبکننده، بازدارنده و مداخلهگر گردآوری شد. یافتهها نشان میدهد عوامل ترغیبکننده شامل اعتمادسازی ازطرف پیامرسان داخلی برای کاربر، تأثیر مثبت اثر شبکهای در ترغیب کاربران، ایجاد پیامرسانهای داخلی تخصصی با توجه به نیاز کاربر و تشکیل شبکه نامتمرکز میان پیامرسانهای داخلی برای استفاده از ظرفیت همه آنها است. همچنین عوامل مداخلهگر شامل غلبه نگاه مالکانه به رسانههای نوین و مردمی در سیاستگذاریهای کوچ، یکپارچه نبودن زیرساختهای مورد نیاز کوچ، اجرای ناقص و بد سیاستگذاریها، وضعیت نامشخص سازمان و مدل «کسبوکار» پیامرسانهای داخلی است. همچنین عوامل بازدارنده کوچ، غلبه نگاه سختافزاری و عدم توجه به پیوستهای فرهنگی و اجتماعی در سیاستگذاریهای کوچ، سیاستگذاری منفعلانه و واکنشی نسبت به تکنولوژیها و رسانههای نوین، تعدد سیاستگذاران و ناهماهنگی در میان آنها، نقصهای قانونی در حوزه پیامرسانها، نقض حریم خصوصی کاربر در پیامرسانهای داخلی شناسایی شدند. نتایج بیانگر این است که سیاستگذاران ایرانی باید با رفع عوامل بازدارنده و تقویت عوامل ترغیبکننده، به اصلاح عوامل مداخلهگر در راستای توسعه پیامرسانهای داخلی بپردازند.