گونهشناسی ساختار قبور دورۀ اشکانی منطقه جنوبی دریای کاسپی حاصل کاوشهای علمی باستانشناسی
نویسندگان
1 دانشآموخته دکترى باستانشناسى تاریخى، گروه تاریخ و باستانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران.
doi
10.30495/peb.2023.704251چکیده
ظهور و منشأ الگوهای تدفینی بهدرستی مشخص نیست، ولی الگوهای تدفین و آدابورسوم خاکسپاری مردگان در هر منطقه، ارتباط مستقیمی با اعتقادات و جهانبینی اقوام، سطح طبقاتی افراد از لحاظ اجتماعی _ اقتصادی، سنتهای بومی و ویژگیهای جغرافیای طبیعی آن منطقه دارد. الگوهای تدفین در ادوار باستانی بهعنوان رویکردی مهم در مطالعات باستانشناسی، از بدو شروع فعالیتهای باستانشناسی همواره مورد توجه باستانشناسان و پژوهشگران قرار داشته است. یکی از این ادوار، دورۀ اشکانی است. برایناساس، مهمترین هدف این مقاله روشنساختن انواع ساختار قبور دورۀ اشکانی در منطقۀ جنوبی دریای کاسپی و تفسیرهای گوناگون از آنها است تا از این طریق به درک و شناخت درستی درخصوص انواع ساختار قبور مردمان این منطقه و ارتباط آنها با سایر مناطق زیر سیطرۀ حکومت اشکانی دست پیدا کنیم. در گونهشناسی ساختار قبور، به مباحث نظری معماری قبور، یعنی فضا، شکل یا فرم و نوع مصالح پرداخته شده است. اطلاعات این پژوهش بر اساس مطالعات کتابخانهای و پژوهشهای میدانی گردآوریشده و به شیوۀ کیفی مورد تجزیهوتحلیل قرار گرفته است. نتایج پژوهش نشان میدهد که (۱) ساکنان منطقۀ جنوبی دریای کاسپی در دورۀ اشکانی از الگوهای تدفینی نظیر چالهای ساده، دخمهای، تدفین خمرهای، چهار چینهسنگی و رفی برای دفن مردگان خود استفاده میکردهاند؛ (۲) تعدادی از الگوهای تدفینی دورۀ اشکانی این منطقه ادامۀ سنت تدفین دوران گذشته بوده و نشاندهندۀ تداوم فرهنگی در این منطقه است.
