مقایسه پارامترهای مؤثر بر ایمنی پرتوها در دستگاه‌های پزشکی برای کادر درمان

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد گروه مهندسی هسته ای، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم، ايران

2 گروه رياضي، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامي، قم، ايران.

3 گروه فيزيک، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامي، قم، ايران.

doi
چکیده

هدف: استفاده از پرتوهای یونیزه کننده برای تشخیص بهتر و دقیقتر بیماری¬ها مفید و بعضاً منحصر به فرد می¬باشد ولی استفاده گسترده از پرتوهای یونیزه کننده در پزشکی، کارکنان مراکز تصویر برداری و پزشکی هسته¬ای را در معرض خطرات شغلی ناشی از تابش پرتوهای پونیزه قرار داده است. شناسایی و مقایسه پارامترهای مؤثر بر ایمنی می‌تواند به بهبود راهکارهای حفاظتی کمک کند. روش‌ها: این مطالعه مقطعی¬ـ تحلیلی بر روی 384 نفر از کارکنان کادر درمان (رادیولوژی، پزشکی هسته‌ای و ...) در یکی از بیمارستانهای استان قم در سال 1403-1402 انجام شد. داده‌ها از طریق پرسش‌نامه¬ی معتبر (KAP) (آموزش شناسایی پرتو، ارزیابی پرتو، دفعات بازخورد تشعشع، تجهیزات ایمنی و پایبندی به اصول بر روی شیوه¬های ایمنی در برابر پرتو) جمع‌آوری و با استفاده از نرم‌افزار SPSS تحلیل شد. یافته‌ها: نتایج پژوهش نشان داد که تمامی متغیرهای بررسی‌شده اثری مثبت و معنادار بر رعایت ایمنی پرتوی دارند. بالاترین ضرایب مربوط به پیروی از اصول ایمنی و استفاده از تجهیزات حفاظتی بود که نقش اساسی در کاهش دوز دریافتی کارکنان دارند. همچنین مشخص شد که آگاهی و آموزش مستمر، رفتارهای ایمن را به‌طور چشمگیری تقویت می‌کند. نتیجه‌گیری: با توجه به یافته‌ها آموزش شناسایی پرتو، ارزیابی پرتو، دفعات بازخورد تشعشع، تجهیزات ایمنی و الزام پایبندی به اصول بر روی شیوه¬های ایمنی در برابر پرتو تأثیر می¬گذارد که استفاده از تجهیزات ایمنی از اهمیت بیشتری برخوردار است. در مجموع، ایمنی پرتوی تحت تأثیر عوامل آموزشی، رفتاری و تجهیزاتی قرار دارد و ارتقای هم‌زمان آنها بیشترین اثر را ایجاد می‌کند.