مدلسازی ساختاری تفسیری تولید ناب -سبز یکپارچه در صنایع غذایی

نویسندگان

1 گروه مدیریت صنعتی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران.

2 گروه مدیریت، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران.

3 گروه مدیریت، واحد ارومیه، دانشگاه آزاد اسلامی، ارومیه، ایران.

4 گروه مدیریت صنعتی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران

5 گروه مدیریت، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران.

doi
چکیده

هدف تحقیق مدلسازی ساختاری تفسیری تولید ناب -سبز یکپارچه در صنایع غذایی است. این پژوهش از لحاظ هدف­ کاربردی، از لحاظ ماهیت اکتشافی است. مشارکت­کنندگان در تحقیق را صاحب­نظران تولید در صنایع غذایی به تعداد 14 نفر تشکیل می­دادند که با استفاده از نمونه­گیری هدفمند از نوع قضاوتی انتخاب شدند. در پردازش اطلاعات از روش‌های دلفی در EXCEL و تحلیل اثرات متقابل ساختاری نرم‌افزار MICMAC استفاده شد. بر اساس تحلیل دلفی، شاخص‌هایی مانند حذف اتلاف، بهبود مستمر، مدیریت کیفیت جامع، استانداردسازی فرآیندها و کاهش زمان راه‌اندازی ماشین‌آلات به‌عنوان عوامل کلیدی در بهینه‌سازی تولید سبز-ناب شناخته شدند. این شاخص‌ها، نه‌تنها موجب افزایش بهره‌وری در صنایع غذایی می‌شوند، بلکه از منظر زیست‌محیطی نیز نقش مهمی در کاهش مصرف منابع و کاهش آلاینده‌ها ایفا می‌کنند. تکنیک ساختاری تفسیری نشان داد که برخی از مؤلفه‌ها، مانند "مواد اولیه سازگار با محیط‌زیست" و "طراحی محصول سبز"، به‌عنوان مؤلفه‌های زیربنایی عمل کرده و تأثیر قابل‌توجهی بر سایر بخش‌های تولید دارند. این پژوهش نشان داد که اجرای تولید سبز-ناب، مستلزم تعامل و هماهنگی میان بخش‌های مختلف تولید و مدیریت است. صنایع غذایی می‌توانند با بهره‌گیری از یافته‌های این تحقیق، سیاست‌های کارآمدتری را در راستای بهبود فرآیندهای تولید، کاهش اثرات زیست‌محیطی و افزایش رقابت‌پذیری اتخاذ کنند. به‌کارگیری این رویکرد، می‌تواند الگوی موفقی برای سایر صنایع نیز باشد و در مسیر توسعه پایدار و اقتصادی کشور نقشی کلیدی ایفا کند.