ارزیابی ابعاد ناکارآمدی در نظام نوآوری صنعت خودروی ایران با ترکیب روش‌های دیمتل فازی و بهترین - بدترین

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد مهندسی صنایع، واحد علوم تحقیقات، دانشگاه‌ آزاد اسلامی، تهران، ایران ؛

2 دانشیار مهندسی صنایع، واحد سمنان، دانشگاه آزاد اسلامی، سمنان، ایران (نویسنده مسئول)؛

doi
10.22034/mr.2025.16895.5866
چکیده

این پژوهش با هدف شناسایی و تحلیل ابعاد ناکارآمدی در نظام نوآوری صنعت خودروی ایران انجام شده است. ابتدا با استفاده از تحلیل عاملی اکتشافی سه بُعد اصلی و سیزده مؤلفه فرعی شناسایی شد. سپس به کمک روش دیمتل فازی، روابط علّی– معلولی میان ابعاد و مؤلفه‌ها مورد بررسی قرار گرفت و نتایج نشان داد بخشی از مؤلفه‌ها مانند ضعف ساختار اداری، تحریم‌های بین‌المللی و محدودیت زیرساخت‌ها بیشتر در نقش علّی ظاهر شده است. همچنین، در مرحله بعد و براساس روش بهترین– بدترین، خبرگان همین مؤلفه‌ها را به‌عنوان مهم‌ترین چالش‌های نظام نوآوری اولویت‌بندی کردند. درنهایت می‌توان گفت این عوامل در شبکه روابط علّی نقش مستقیمی ایفا می‌کند و از منظر سیاستگذاری و مدیریت، بیشترین اهمیت را برای اصلاحات نهادی و راهبردی دارد. ازاین‌رو یافته‌ها بر ضرورت بازمهندسی ساختارهای اداری، تقویت نظام مالکیت فکری و کاهش تأثیرات تحریم‌ها از طریق توسعه فناوری‌های بومی تأکید دارد.