بازخوانی آیات هدایت و اضلال الهی با تأکید بر آموزه های رضوی و مستندات قرآنی آن
نویسندگان
1 گروه معارف، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه آیت اله العظمی بروجردی، بروجرد، ایران
2 عضو هیأت علمی پژوهشگاه دفتر تبلیغات اسلامی
3 استادیار گروه معارف، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه آیت اله العظمی بروجردی، بروجرد، ایران
doi
چکیده
نگاه ظاهری به آیات هدایت و اضلال الهی، شبهه و چالش در حوزه اختیار آدمی ایجاد می کند لذا بررسی مراد واقعی این آیات لازم به نظر می رسد. در این میان آموزه های رضوی ، به نوبه خود در زدودن این شبهات بسیار مؤثر بوده است. این پژوهش-در راستای این پرسشها که؛ آیا استناد هدایت و ضلالت به خداوند در برخی آیات، با اختیار انسان سازگار است؟ دیدگاه امام رضا(ع)چه مستندات قرآنی داشته و تحلیل آنها چیست؟-بر آن است که با تحلیلِ تفسیر امام رضا(ع)از هدایت و اضلال الهی و مستندات قرآنی آنها ،به روش استنادی-تحلیلی و به شیوۀ کتابخانه ای، به این موضوع بپردازد. با دقت در بیانات آن حضرت،میتوان به اصولی در فهم درست این مسأله دست یافت که با شواهد قرآنی و عقلی تأیید میشود.تأکید بر ناسازگاری عدل و حکمت خدا با هدایت و گمراهی جبری و پاداش و عقاب بر آن، پاداشی بودن هدایت و کیفری بودن اضلال در برخی آیات، توجه به رابطۀ وجودی انسان با خداوند و عدمی بودن مفهوم اضلال در مورد خدا، از جمله اصولی هستند که با تحلیل آنها و ارائۀ شواهد قرآنی می توان به آسانی به این نتیجه رسید که؛ برداشت جبر از این آیات صحیح نمی باشد