بررسی میزان جذب ذرات معلق کوچکتر از 5/2 میکرون توسط فیلترهای خودرو و بهبود کیفیت جذب این فیلترها با استفاده ازنانوالیاف پلیمری و کامپوزیتی
نویسندگان
1 استادیار،پژوهشگاه شیمی و مهندسی شیمی ایران،پژوهشکده فناوریهای پاک، تهران، ایران. * (مسوول مکاتبات)
2 کارشناس ارشد شیمی آلی، پژوهشگاه شیمی و مهندسی شیمی ایران، پژوهشکده فناوریهای پاک، تهران، ایران.
doi
10.30495/jest.2022.51323.5014چکیده
زمینه و هدف: ذرات معلق یکی از آلایندههای اصلی هوا مخصوصاً در کشورهای در حال توسعه میباشند. بخشی از این ذرات به دلیل قطر کوچک خود، توسط بدن جذب شده و در نهایت وارد سیستم گردش خون انسان یا سیستم تنفسی میشوند. ازآن جا که سوخت ناقص موتور خودروها منبع اصلی تولید ذرات معلق است، سرنشینان خودرو بهویژه در ترافیک شهرهای بزرگ در معرض این آلودگی قرار دارند. از اینرو، مطالعه حاضر با هدف ارزیابی فیلترهای تجاری موجود در انواع خودروها به لحاظ میزان جذب ذرات معلق کوچکتر از5/2 میکرون (PM2.5) انجام گرفت و در ادامه جهت بهبود قابلیت حذف ذرات معلق توسط این فیلترها از نانوالیاف پلیآکریلونیتریل و کامپوزیت آن با نانوکیتوزان استفاده شد. روش بررسی: ابتدا سیستمی برای اندازهگیری کارایی جذب PM 2.5 و افت فشار فیلترها در آزمایشگاه طراحی و ساخته شد. سپس شش نمونه از انواع فیلترهای تجاری هوای کابین و موتور خودروهای داخلی و خارجی تهیه شده و جذب آنها اندازهگیری شد. در ادامه فیلترهایی از جنس نانوالیاف پلیمری و کامپوزیتی به عنوان جاذب ساخته شده و کارایی آنها بررسی گردید و درنهایت نتایج مورد مقایسه قرار گرفت. یافتهها: برای فیلترهای تجاری موتور خودرو جذب برابر با صفر وجذب فیلترهای کابین در گستره33/8-5 % به دست آمد. جذب ذرات معلق توسط فیلتر نانو الیاف پلیآکریلونیتریل و فیلتر نانوالیاف کامپوزیتی پلیآکریلونیتریل با نانوکیتوزان به ترتیب 97 و 95 درصد اندازهگیری شد. بحث و نتیجه گیری: با توجه به اینکه فیلتر خودروهای بررسی شده در این پژوهش قابلیت حذف PM2.5 را نداشتند، از فیلترهای نانویی استفاده شد. نتایج نشان داد که فیلترهای نانو الیاف پلیآکریلونیتریل توانایی حذف 97-95 % از PM2.5 را دارند و بنابراین میتوان با افزودن یک لایه نانو الیاف معرفی شده در این پژوهش به فیلترهای خودرو مخصوصاً فیلتر کابین، کارآیی حذف را افزایش داد و بدین ترتیب هوای پاکی برای سرنشینان خودرو تاًمین نمود.