بررسی حالات و صفات عاشق در غزليات عبدالواسع جبلی
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران
2 دانشیار گروه زبان وادبیات فارسی،واحد تبریز، دانشگاه آزاداسلامی -تبریز، ایران
3 استادیارگروه زبان وادبیات فارسی-واحدتبریز-دانشگاه آزاداسلامی-تبریز-ایران
doi
چکیده
با افول تدريجی قصيده سرايی، غزل جايگزين آن میشود. عشق جای مدح را ميگيرد. شعرا در قالب غزل به توصيف عاشق و معشوق میپردازند و سيمای ظاهری و باطنی آنها را با نسبت دادن صفات مختلف و با استفاده از تشبیه و استعاره وصف میكنند. عبدالواسع جبلی از شاعرانی است كه در غزليات خود به توصيف عاشق و معشوق پرداخته است كه در اين مقاله به بررسی حالات و صفات عاشق پرداخته شده است. روش پژوهش، توصيفی ـ تحليلی و از نظر فضای انجام كار كتابخانهای است. فرض نويسندگان بر اين بوده است كه عبدالواسع جبلی به شيوههای مختلف، سيمای ظاهری و باطنی (رفتاری) عاشق را وصف كرده است؛ مبتنی بر ايده مذكور و با تحليل محتوايی غزليات، صفات و ويژگیهای مختلف عاشق استخراج و با ارائه بسامد بررسی شده است. عبدالواسع جبلی در توصیف صفات وحالات عاشق، هم به صفات ظاهری پرداخته هم صفات باطنی و رفتاری. در توصيف سيمای ظاهری عاشق، گاهی كليت وجود او را مورد توجه قرار ميدهد و گاهی اجزای بدن او را. عبدالواسع جبلی در توصيف سيمای ظاهری عاشق كاملاً تلقی منفی دارد و او را در نهايت بیچارگی و درماندگی وصف كرده است؛ در توصيف سيمای باطنی (رفتاری) نیز شاعر عمدتاً صفات منفی به عاشق نسبت داده كه از لحاظ روانشناسی ناشی از عشق ناكام و نامرادی عاشق در ارتباط با معشوق است.
